Ерөнхийлөгч Х.Баттулга: Намайг ард түмэн сонгосон учраас битгий АН-ын хүн гэж хар

 

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Х.Баттулгын иргэдтэй уулзах уулзалт амралтын өдрүүдэд үргэлжилж байна. Тэрбээр нийслэл хотын маань хоймор болсон Чингэлтэй дүүргээс уулзалтаа эхлүүлж Сүхбаатар, Сонгинохайрхан, Баянгол дүүргийн иргэдтэй уулзаад байсан юм. Өнөөдөр Ерөнхийлөгч Х.Баттулга Хан-Уул, Баянзүрх, Багахангай дүүргийн иргэдтэй уулзаж, цаг үеийн асуудлаар мэдээлэл солилцож, тэдний санал бодлыг сонслоо.

Уулзалтад ирсэн иргэдийн нийтлэг ярьж байгаа асуудал нь эдийн засгийн нөхцөл байдал, ажилгүйдэл, ядуурал, утаа, төрийн үйлчилгээний хүртээмж, хүнд суртал гэх мэт цөөн хэдэн асуудалд төвлөрч байна. Мөн өнөөгийн эрх баригчдад итгэл алдарч байгаа тухай, УИХ-ын дахь 65-ын бүлэг буюу эрх баригчидтай хариуцлага тооцох талаар маш олон иргэн саналаа илэрхийлсэн юм.

Хан-Уул дүүргийн иргэдтэй уулзсан уулзалтын эхэнд Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Х.Баттулга:

\”Хан-Уул дүүргийн иргэд та бүхэнд өдрийн мэнд хүргэе. Уулзалтыг иргэдээ сонсох гэж зохион байгуулж байгаа. Өмнөх уулзалтуудаар иргэд шударга ёс тогтоох, ажилгүйдэл, ядуурал бууруулах, утааны асуудлыг шийдэхийг хүсэж байгаагаа хэлж байна. Хан-Уул дүүрэг хуучнаар Ажилчдын район буюу аж үйлдвэрийн суурь байсан учраас үйлдвэрлэл, ажилгүйдэл гэдгийг хамгийн сайн мэдэрдэг ахмадууд ирсэн байх гэж бодож байна.

Би нэр дэвшихдээ ярьж байсан, одоо ч ярьж байгаа, цаашдаа ч ярих сэдэв бол эдийн засгаа тэлэх асуудал. Хөдөөг хөгжүүлье, малын гаралтай түүхий эдийг боловсруулъя, дагуул хот байгуулъя зэрэг асуудлуудыг би байнга хөндөж байгаа. Хөрсөн доороо асар их баялагтай, хэдэн арван сая толгой малтай, өргөн уудам газар нутагтай баян орны иргэд ядуу байгаа нь улс төрийн бодлого буруу явсны үр дагавар гэж бодож байна. Тиймээс та бүхэн санал, сэтгэгдлээ хэлж УИХ, Засгийн газарт ташуур болоорой” гэв.

Хан-Уул дүүргийн 1-р хорооны иргэн Цэвэлсамбуу

Таны мөрийн хөтөлбөрт байсан аж үйлдвэрийг хөгжүүлэх асуудлыг зөв гэж бодож байгаа. Үйлдвэрийн хашаанд байгаа хэдэн үйлдвэрийг ажиллуулчихвал, бид цамц, пудвольк оёод байж чадахтайгаа байна. Харин гэртээ байхаар улам өтлөөд байх юм. Ажил хийх юм бол арай дээр. Цалин бол голохгүй, өгсөн цалинг нь л авна. Тиймээс аж үйлдвэржүүлэх асуудлаа хурдан ажил хэрэг болгоорой гэж захимаар байна.

Хан-Уул дүүргийн иргэн

Таныг Монгол Улсын Ерөнхийлөгч болсныхоо дараахан олон санаачилга гаргаж, ард түмэнтэйгээ хамтран хийнэ гэж байгааг ойлгож байна. Таныг би монгол түмний захиалга гэж үздэг. Монгол төрийн мөн чанар бол Тавантолгой, Оюутолгой биш. Монголоо гэсэн сэтгэл нь юм. Монгол Улс үеийн үед ядуу байгаагүй. Өнөөдөр яагаад бид гадныханы өмнө \”сөгдөж” суух ёстой юм. Энэ бол шуналын сэтгэлээр орж ирсэн төрийн түшмэлүүдийн буруу.

Хан-Уул дүүргийн иргэн Мөнхбаяр

Би 20 гаруй жил бизнес хийж байгаа. Сүүлийн 10 гаруй жил агаарын бохирдол, ажилгүйдлийг бууруулах, бүтээн байгуулалт өрнүүлэхийн төлөө тэмцсээр ирлээ. Хаягдал дугуйг дахин боловсруулах үйлдвэр эрхэлдэг. Төр засгаас аваагүй шагнал байхгүй. Энэ шагналаа болиод бүтээгдэхүүн худалдаж авч дэмжлэг үзүүлээч ээ гэж хэлээд Төрийн ордонд алга ташуулж л  байлаа. Гэвч, өвөлдөө амардаггүй байсан үйлдвэр маань улирлын чанартай ажиллаж, ажилчдаа Солонгос руу алдаад дууслаа.

Хан-Уул дүүргийн 15-р хороонд түр оршин суугч Алтангэрэл

Утаа, түгжрэл нэгэнт замбараагүй болсон. Гэхдээ эхлээд иргэдээ ажилтай болгох ёстой. Дараа нь зуухыг нь хурааж авах ёстой шүү гэж хэлмээр байна. Манайх 10-аад жил түрээсийн байранд амьдарч, 60 орчим сая төгрөг төлсөн байна. Гурван хүн ажил хийдэг. Гэвч, банкны шалгуур давж чадахгүй байранд орж чадахгүй байна. Тиймээс шалгуурыг нь буулгаад, мөнгөө нэг, хоёр сар төлөхгүй бол шууд л хураагаад авчихдаг болмоор байна. Бид уг нь төлж чадна.

Хан-Уул дүүргийн 6-р хорооны иргэн Г.Жамбалсүрэн

Уулзалтын төгсгөлд Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Х.Баттулга:

\”Та бүхний санал, сэтгэгдлийг сонслоо. Цаашдын ажил хэрэгтээ тусгах болно. Би өмнө нь Зам тээвэр, барилга хот байгуулалтын сайдаар ажиллаж байсан. Энэ хугацаандаа 21 аймгийг авто замаар холбох бодлого гаргаж, Азийн хөгжлийн банкны санхүүжилттэйгээр зураг төслийг нь хийсэн. Зураг төсөл бэлэн учраас авто замын барилгын ажил хурдан явсан. Мөн 1949 оноос хойш Монгол Улсын төр төмөр замын бодлоготой байгаагүй. Далайд гарцгүй орны хувьд төмөр замын дэд бүтэц эдийн засгийг дэмжих асар том хүчин зүйл, бодлого болдог. Харамсалтай нь, янз бүрээр ярьсаар энэ бодлого орхигдсон. Энэ ажил цааш явах ёстой. Маш их ажлын байр гарна. Тэгэхгүй бол гадаадаас зээл, тусламж авч, түүнийг дагаад ажилчид ирж ажил хийдэг. Ингээд цалин гэдэг нэрээр зээлүүлсэн мөнгөнийхөө 30-40 хувийг аваад явна, ард түмэн бид өртэй үлддэг гэдгийг санах хэрэгтэй. Харин утааны асуудал дээр орон сууцжуулах бодлого байна. Өөр асуудал байхгүй. Энэ бодлого яагаад хэрэгжихгүй байна гэхээр иргэд орлогогүй байна. Баталгаатай ажлын байргүй байна. Тиймээс томоохон төслүүдээ хэрэгжүүлж ажилгүйдлийг нэн түрүүнд шийдэх ёстой. Их хурлын олон  гишүүн, олон сайд нар аж үйлдвэр ярьж, түүнийгээ ажил хэрэг болгодог бол  Монгол Улс богино хугацаанд хөгжиж, ажилгүйдэл, ядуурлыг таягдан хаяхад ойрхон байна” гэлээ.

Ерөнхийлөгч Х.Баттулга үдээс хойш нийслэлийн Баянзүрх, Багахангай дүүргийн иргэдтэй Монгол бөхийн өргөөнд уулзаж, ярилцлаа.

Уулзалтыг нээж Төрийн тэргүүн хэлсэн үгэндээ \”Баянзүрх, Багахангай дүүргийн иргэд та бүхэнд өдрийн мэнд хүргэе. Ерөнхийлөгчийн сонгуулиас хойш зургаан сарын хугацаа өнгөрч байна. Энэ хугацаанд өнөөгийн эдийн засгийн байдал, бүс нутаг, олон улсын байдал, алдаа оноо, аймаг, сум… гээд олон талын мэдээлэл цуглуулж ажиллалаа. Мөн \”Агаарын бохирдлыг бууруулах Үндэсний чуулган” зохион байгуулсан. Хүнсний аюулгүй байдлын асуудлаар ч гэсэн чуулган зохион байгуулж, улсын хэмжээнд анхаарах ёстой олон сэдвээр иргэдийг оролцуулсан уулзалт зохион байгуулж, иргэдийнхээ дуу хоолойг сонсож байгаа гэдгийг та бүхэн мэдэж байгаа байх. Сүүлийн үед УИХ, Засгийн газартай хамтарч ажиллах тодорхой асуудлууд ярилцаж байгааг ч бас сонсож, мэдэж байгаа байх.

Өнөөдөр төрийн бодлогыг эргээд харахад иргэд рүүгээ хандсан төрийн бодлого алдагдсан байна. Үүний үр нөлөө нь Монгол Улсын иргэд өр, зээлийн дарамтад орсон байдал юм. Тиймээс хөдөө аж ахуй, аялал жуулчлал, аж үйлдвэр зэрэг салбараа хөгжүүлж, түүхий эдээ шууд гаргадаг байдлаа зогсооё гэсэн бодолтой байгаа” гээд иргэдийн саналыг сонсож, ярилцав.

Баянзүрх дүүргийн 4-р хорооны иргэн Баасандаш

 

Монгол Улсын Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай асуудлыг сүүлийн 3, 4 жил ярилаа. Үндсэн хуулийн өөрчлөлтөөр ард түмний саналыг аваагүй. Хоёрдугаарт, Монголын нийгэмд хуримтлагдсан асуудлыг энэ Үндсэн хуулийн өөрчлөлтөөр шийдэхгүй, аахар шаахар хэрэгцээ багатай өөрчлөлт болох нь гэж ажиглаж байна. Тиймээс шинэ өөрчлөлтийг хүлээж авах боломжгүй гэдгийг танаар дамжуулан уламжилъя. Зах зээлийн эдийн засагт шилжинэ гээд 27 жил болж байгаа ч төвлөрөл захиргаадалт улам их болсон байна. Удирдлагын мерит зарчмыг нэвтрүүлэх хэрэгтэй байна.

Сонгинохайрхан дүүргийн иргэн С.Өнөрсайхан

Миний бодлоор биднийг зовоож байгаа гурван асуудал байна. Гадаад өр, ард түмний өр, эцэст нь архины хэмжээгүй хэрэглээ асар их зовоож байна. Архи үйлдвэрлэл бол бизнес биш. Би мужаан хийдэг хүн. Намайг мужаанчин гэж дууддаг. Тиймээс архи үйлдвэрлэдэг хүнийг мэдээж архичин гэх ёстой. Тэд ашгийн төлөө ажиллаж, ард түмнийг архинд живүүлж байна. Архи 100, 200 граммаар савлаж, бидний мөнгөний чадамжид тааруулж асар их ашиг олж байна. Энэ ашгаас эмзэг бүлгийн иргэдэд зориулмаар байна. Архинаас болж дайны байдалд орсон юм шиг болж байна гэдгийг анхааруулмаар байна.

Сонгинохайрхан дүүргийн иргэн П.Дамдин

Ерөнхийлөгч таны бүрэн эрхийнхээ хүрээнд хийсэн алхмуудыг дэмжиж байгаа. Олон удаа иргэдтэй уулзсан мэдээллүүдийг тань үзсэн, ойлгож байгаа. Танаас бид мөрийн хөтөлбөрт байхгүй зүйлийг шахаж, шаналгамааргүй байна. Ерөнхийлөгч УИХ-ыг удирддаг, Засгийн газрыг захирдаг ч хүн биш. Гэхдээ энэ бүхнийг хийх хэрэгтэй болоод шахаж, шамдуулж байгаа гэж ойлгож байгаа шүү.

Баянзүрх дүүргийн 17-р хорооны иргэн Эрдэнэжаргал

Монгол Улсад засаглалын, сэтгэлгээний хямрал явагдаж байна. Хөдөөгийн анги дүүргэлт 15 байхад, хотод 50 гаруй хүүхэд нэг ангид сурч байна. Хот, хөдөөгийн ялгаа гаарлаа. Бүсчилсэн хөгжлийн үзэл баримтлалаар хөгжмөөр байна.

Баянзүрх дүүргийн иргэн

Үндсэн хуульд өөрчлөлт оруулж болохгүй гэж бодож байна. Хэрвээ, оруулбал хориг тавих ёстой. Үүнээс гадна ажил хийдэггүй 76 гишүүнийг тараах хэрэгтэй. Засгийн газраа огцруулчихаад одоо дахиад огцруулна гэж яриад байна. Монгол Улсад хариуцлагагүйн зуд нүүрлэжээ. Ерөнхий сайдаасаа эхлээд багийн Засаг дарга хүртэл хууль биелүүлэхгүй байна. Юм хийж байгаа хүнээс л татвар авах юм. 76-г ард түмэнтэйгээ нийлээд огцруулмаар байна. Таныг санаачилга гарвал, ард түмэн таны талд байгаа шүү гэж хэлмээр байна.

Баянзүрх дүүргийн 5-р хорооны иргэн Пунсалдулам

Бүх монголчуудын сэтгэлийг зовоосон, дотрыг түгшээсэн асуудлууд олон гарч байна. Тиймээс Монгол Улсыг цаазын ялтай болгож өгнө үү. Янз бүрийн муухай асуудал гарч байна. Хэлэхэд хүртэл, амнаас гарахгүй муухай хэргүүд гарч байна. Мөн монголчууд архин далайд живж байна. Энэ асуудлыг ярьж, цагдаж өгөх хэрэгтэй байна.     

Уулзалтын төгсгөлд Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Х.Баттулга:

\”Баярлалаа. Нийтдээ 90 орчим хүн өөрсдийн санаа, бодлыг хуваалцлаа. Ахмадууд тэтгэврийг нэмсэн шиг нэмэх асуудлыг уулзалт бүрээр ярьж байна. Нэгэнт иргэд та бүхэн ийм асуудал олноор ярьж байгаа тул цалин, тэтгэврийг үе шаттайгаар нэмэх хууль санаачлах боломж надад нээгдэж байгаа юм шүү. Та бүхний хүсэлтийг хүлээж аваад УИХ-д өргөн барина. Харин дүүргээсээ сонгогдсон гишүүдээ шахаж ажиллаарай.

Би уулзалтуудаа утаа ихтэй үед хийж байгаа. Цагаан сар дөхөөд утаа мартагддаг, дараа нь 3, 4 сар болж наадам дөхнө. Ингэж явсаар байгаад өвөлтэй золгож дахиад л утаагаа ярина. Ийм байдалтай олон жил явж байгаа учраас утаатай холбоотой асуудлаар уулзалтууд хийж байгаа. Утаанаас салахгүй бол улсаа хөгжүүлнэ гэж байхгүй. Тиймээс би утааг арилгахдаа ажилгүйдэл, ядууралтай нь хамт арилгая гэж байгаа. Хөдөлмөр эрхлэлтийг дэмжээд, том бүтээн байгуулалт зарлаад иргэдээ ажилтай болгох бодлого барьж байгаа. Ингэсний дараа иргэд орон сууцны зээлэнд хамрагдах хэмжээний орлоготой болно. Өнөөдөр айл өрхүүд цалин, тэтгэвэр, тэтгэмжээс халихгүй хэмжээний бага орлоготой байгаа үед иргэд өндөр хүү төлөөд орон сууцанд орж чадахгүй.

Би Яармагийн дэнж дээр өссөн, гэр хорооллын хүүхэд. Одоо хүртэл манай ээж Яармагт амьдарч байна. Тиймээс утаа, ядуурлын асуудлыг ойлгодог. Утаагүй зуух гэж байхгүй. Тиймээс зуухны шахаагаа больж, хөдөлмөр эрхлэлтийг дэмжих хэрэгтэй юм. Ажлын байрыг зориудаар бий болгож, бүтээн байгуулалтыг бий болгоё гэсэн энгийн бөгөөд тодорхой санал хэлж байгаа. Энэ талын гарц, судалгаа бий. Би зөвхөн Ерөнхийлөгч болчихоод энэ тухай яриад байгаа юм биш шүү. Зөвхөн газраа ухаж баяжина гэж байхгүй. Улстөрчид, бизнесийн бүлэглэлийнхэн газраа ухаад, энэ бизнесээрээ өөрсдийгөө болгоод яваад байгаа. Харин иргэд ажилгүйдэл, ядуурал энэ чигээрээ явах юм бол улам доошлох гээд байна. Бид одоо л энэ асуудлуудаа ярихгүй юм бол цаашдаа улам доройтно. Үүнээс илүү доройтож, өр зээлэнд орж болохгүй.

Би \”Намайг нийт ард түмэн сонгосон учраас битгий Ардчилсан намын хүн гэж хар. Нэг зүйл дээр төвлөрч хамтран ажиллая” гэж У.Хүрэлсүхийн Засгийн газартай ярьсан. Монголчууд бидэнд бүх төрлийн чадвар, боломж байгаа учраас би бардам ярьж байгаа шүү. УИХ, Засгийн газрыг огцруулж тараах гээд байгаа юм биш. Хэрвээ, ажлаа хийхгүй бол иргэд УИХ, Засгийн газарт дургүйцэж байгаа бол би иргэдийн талд байгаа шүү л гэж яриад байгаа юм” гэлээ.