\”Би Монгол хүний саруул
ухаанд итгэдэг” С.Зориг
![\"\"](http://undesten.mn/uploads/posts/2015-12/1449133228_zorig.jpg "\\"\\"")
Сонгууль дөхөхөөр
л С.Зоригийн хэргийг сөхөж, бие биеэ шантаажлах гэдэг юм уу ярьдаг болж энэ
улстөрчид. Ямартай ч, 17 дахь өвөлтэйгээ золгож буй энэ хэрэг одоо ч
захиалагчдынх нь айдсыг төрүүлсээр байгаа бололтой, дахин сөхөж, экс эхнэр
Д.Булганг хорьсон. Чухамхүү түүнийг хаанаас барьж хорьсон нь тодорхойгүй байна.
Талийгаач нөхрийнхөө хэрэгтэй холбогдуулан энэ хэргийн хамгийн сүүлчийн амьд
гэрч гэгддэг Д.Булган хаашаа ч хамаагүй, хүний паспортоор ч болтугай гарчихмаар
байна гэж хэлж байсан. Энэ хүсэл нь ч биелж тэрбээр Канадыг зорьсон бөгөөд төд
удалгүй хүрээд ирэв үү эсвэл түүнийг тэндээс баривчилчихвуу.
Магадгүй хууль
хяналтынханд хараанд байдаг түүнийг \”Ир” гэсэн байж ч болох юм. Эх сурвалжуудын
мэдээлснээр 80 хувь нь илэрсэн энэ хэрэг яагаад илрэхгүй байна вэ. Нөгөө талаас
80 хувь нь илэрсэн хэргийг илэрсэнд тооцдог аж. Гэтэл жилээс жилд энэ хэргийг
мартагнуулах, нуун дарагдуулах ажил хийгдэж, басхүү илрүүлэхийг хүсэгчид болон
энэ хэргээр бусдыгаа шантаажлагчид нь сонгууль бүрээр сөхөж байна. 2012 оны
сонгуулийн дараа АН олонх болж засаг байгуулах үед С.Зоригийн хэрэг дээр
ажиллаж байсан хүмүүсийг АН-ын хэсэг нөхөд гадаадаас хайж байгаа тухай сураг
сонстсон юм. Лавшруулахад, энэ хэрэг дээр ажиллаж байсан цагдаа гэлтгүй 10 гаруй хүн амины хэрэг гарсан байдаг.
Тагнуулын
байгууллагынханд С.Зоригийн хэрэгтэй холбоотой гэх 10 гаруй хүн амины хэрэг байгаа бөгөөд тэдгээрээс ил болсныг нь дахин нэг өгүүлье.
үзлэг хийсэн цагдаагийн хошууч усанд унаж нас барсан. Гэхдээ түүний үхэл
сэжигтэй байгаа гэдгийг олон хүн хэлдэг.
гарсан одоогийн УИХ-ын гишүүн
С.Эрдэнийн эхнэр С.Зоригийн хэргээс ердөө хэдхэн сарын дараа цонхоороо унаж нас
барсан. Цагдаагийнхан энэ хэргийг шалгаж С.Эрдэнийг сэжигтнээр татан байцааж
байсан боловч түүнийг буруутнаар тогтоож чадаагүй ба
эхнэрийг нь амиа хорлосон
хэмээн хэргийг хаасан юм. Хамгийн хачирхалтай нь, энэ эмэгтэй С.Зоригийн анхны
эхнэр байсан юм.
нь хараад нэгийг нь таньж \”Болдоо” хэмээн нэрээр
нь дуудсан нэгэн буюу \”маш чухал гэрч” одоо хэр нь учир битүүлгээр сураг
алдарсан бөгөөд нас барсан гэж үздэг юм. Түүнийг дуудахад нэг
алуурчин нь эргэж харчихаад цааш гүйсэн гээд байгаа.
олоход нь өнөөх нь цагдаагийн ахмад цолтой нэгэн байсан агаад Дарханд хэдийнэ
хөлдөж үхсэн байлаа. Ингээд цогцсыг шарилаас нь ухан гаргаж шүүх эмнэлгийн
үзлэгт оруулахад хөлдөж биш гаднын нөлөөтэй нас барсан болох нь тогтоогдсон.
гүйж байхыг харсан хоёр залуугийн нэг нь тамлагдаж нас барсан. Гэрийнхэн нь энэ
талаар ямар ч мэдээлэл өгөхгүй хэмээж байлаа. Сэтгэл санааны хүнд дарамтад
байгаа нь илт байсан учир улам бүр лавшруулан шалгахыг хүссэнгүй. Юутай ч уг
залуу амьдралынхаа эцсийн мөчийг хүртэл \”энэ хэргийн бүх учрыг Д.Булган л мэднэ” хэмээж
байсан агаад гэрийнхэн нь ч \”энэ бодлынхоо л золиос болох шиг боллоо” гэдгийг
хэлсэн байсан.
бөгс рүү нь тосон бал чихэх зэргээр аймшигтайгаар тамлаж хөнөөсөн байдаг. Хожим нь энэ ахмад
С.Зоригийн хэрэг дээр ажиллаж байсан нь тодорхой болсон юм.
улмаас нас барсан. Гэхдээ зарим нөхөд нь түүнийг хорлогдсон байж магадгүй гэдгийг
О.Дашбалбар нараар жишээ аван хэлж байсан.
хилээр гарсан Мөрөн хэмээх өвөрмонгол залуу гадаадад яг С.Зоригийн аллагын
байдалтай төстэй байдлаар алуулсан. Түүнийг Өвөрмонголын эрх чөлөө тусгаар тогтнолын төлөө
тэмцэгч Мөрөн хэмээгчтэй андуурч ойлгодог тал бий.
Магадгүй түүнийг уг хоёр хүнийг тээвэрлэсэн байж магадгүй гэж бодож байна. Энэ
нь эхэнд дурьдсан улаан машины эзэн байж болох.
улмаас амиа алдсан.
тухайн үед \”Нөгөөдөр” гэдэг
сонины эрхлэгч байсан, нэрт сэтгүүлч Даваажав одоо ажил мэргэжлээ солиод лам
болсон гэж дуулддаг. Үнэндээ сэтгэхүйн хувьд асуудалтай болсон гэдгийг хүмүүс
хэлдэг. Зүгээр байсан хүн, басхүү энэ хэргийн талаар дорвитой мэдээлэл олж
чадсан хүн яагаад гэнэт сэтгэхүйн өөрчлөлттэй болчихсон юм бол. Хордуулсан уу,
эсвэл хэт айлган дарамталсан уу. Айлган дарамталсан байж магадгүй гэдгийг
түүнтэй нэгэн гэрчийг нүүрэлдүүлэхэд нь дуу хоолой, гар хөл нь чичирч, хөлс нь
асгарч, маш их сандарч байснаар нь дүгнэн хэлж байсан юм. Тиймээс Даваажав нэг
мөр ажил мэргэжлээ орхин бусдад ам алдахгүй гэдэг өчиг өргөөд лам болсон байж
болох. С.Зоригийн хэргийн гэрч, эсвэл мөрдөж байсан хүмүүсийг хөнөөх, эсвэл
дарамтлах нь бусад гэрчүүдийн зүрхийг үхүүлэх, амаа хамхиад чимээгүй явах нь
дээр шүү гэдгийг ойлгуулах зорилготой юм биш үү. Харин хэн үүнийг хийгээд байна
вэ?!
Эдгээр 10 хэргийн
өмнө дурдсанчлан энэ хэрэг дээр ажиллаж байгаад амиа алдсан хүмүүсээс гадна амьд
үлдсэн ганц нэг хүмүүс байдаг бөгөөд гадаад амьдардаг аж. Дарга, цэрэгтээ
дарамтлуулж, байсан зүйлийг байгаагүй гэж хэлж явсан шинжээч залуу гадаадын
орноор нуугдаж амьдардаг юм байх. Орон орон сольж амьдарч байгааг нь бодоход 17
жилийн дараа ч айдас нь арилаагүй байгаагийн шинж буй заа. Нөгөө талаас Монгол
Улсад ардчилал гэдэг зүйлийг жинхэнэ утгаар нь хэрэгжүүлэхийн төлөө ажиллаж
байсан С.Зориг агсныг түүнтэй ойр, үзэл бодол өөр нөхдүүд хөнөөсөн гэх таамаг
хамгийн үнэнд ойрхон гэгддэг юм.
Поезд уже приехал буюу \”Галт тэрэг аль хэдийнэ
хөдөлсөн шүү”
Дэд бүтцийн сайд
С.Зориг амь үрэгдэхийнхээ өмнө нь \”Поезд уже приехал” гэж хэлсэн бөгөөд авлига,
шантаажинд ордоггүй төрийн түшээд нөлөөлж, асуудлыг эргүүлэх гэсэн хүнд ийм
хариулт өгчээ. Магадгүй энэ үг л түүний аминд хүрсэн байх. Тэгвэл Дэд бүтцийн сайд
С.Зориг амь үрэгдэхийн өмнө Монголын улстөрийн байдал тун хүнд хийгээд сонин
үед байсан юм. Тодруулбал, 1998оны 6 сард сөрөг хүчин МАН ихээхэн мөнгө, төгрөгний асуудал
яригддаг төрийн өмчийн \”Сэргээн Босголт” банкийг хувийн хэвшлийн\”Голомт” банктайнэгтгэх
шийдвэр гаргасан эрх баригч АН-ынЗасгийн газрыг огцруулах саналыг УИХ-доруулж,Ерөнхий сайд Ц.Элбэгдоржийнзасгийн газар огцорсон юм.
Үүний дараа АН тэргүүтэй Ардчилсан Холбоо эвсэл
дараагийн Ерөнхий сайдыгтомилохоор өргөн барьсан хүмүүсийг
тухайн бүрт нь Ерөнхийлөгч Н.Багабанди унагаж байв. Эдгээр нэрс ихээхэн анхаарал
татаж байгаа бөгөөд магадгүй тэдгээрийн дотроос С.Зоригийг захиалсан байж болох.
Учир нь олон тэрбум төгрөгийн дундаас нь завшсан гэдэг банк татан буулгах ажлын
нууцыг нуухыг тулд эрх баригчид Ц.Элбэгдоржийн \”халаасны хүн”-ийг өргөн барьсан
биз. Тиймээс л Н.Багабанди Ерөнхийлөгч тухай бүрт нь унагасаар С.Зоригийг л
Ардчилсан Холбоо эвслээс дараагийн Ерөнхий сайд болох хүн хэмээн хүлээж байсан
бололтой. Харин С.Зоригийг дараагийн Ерөнхий сайд болох нь гарцаагүй болох тэр
үед түүнийг хөнөөсөн юм. Хамгийн хачирхалтай нь, 6 сараас хойш 10 дугаар сар
хүртэл Ерөнхий сайдгүй явж, хуульд заасан хугацаанд Ерөнхий сайдаа томилохгүй, бүтэн дөрвөн сар явахдаа яагаад С.Зоригийн
нэрийг өргөн бариагүй вэ гэх асуулт. Хуульд заасан хугацаанд Ерөнхий сайдыг
томилохгүй бол өөр нам, магадгүй сөрөг хүчнээс томилдгийг мэдэхгүй ч ингэтлээ
удаан хүлээсэн нь С.Зоригийг Ерөнхий сайд болгохгүй гэсэн санаархал байж болох
юм.
Ямартай ч, улстөрийн ээдрээтэй энэ цаг үед С.Зориг бусдын гарт алагдсан юм.
Харин С.Зориг амь үрэгдсэний дараа Ардчилсан Холбоо эвслээс Ж.Наранцацралтыг
Ерөнхий сайдаар дэвшүүлж, түүнийг нь Ерөнхийлөгч хүлээн зөвшөөрснөөр томилсон
бөгөөд түүний үхлийг гаднын нөлөөтэй гэдэгт итгэдэг хүмүүс олон байдаг юм. Энэ мэт
Монголд улстөрийн холбогдолтой байж болхооор хүн амины олон хэрэг гарч байсан
бөгөөд тэр бүгдээс улбаалж Монгол Улсыг олон улс улстөрийн аюултай орнуудын
тоонд авч үздэг болсон юм. Тэгвэл манайх шиг улстөрийн учир битүүлэг аллага
бишгүй гарч, тэгээд олон арван жил нуун дарагдуулсан нэртэй удирдагч,
улстөрчдийн үхлийн шалтгааныг илрүүлэхээр аль 50 жилийн дараа ч булшнаас нь
гаргаж буй мэдээг өнгөрсөн хэдэн жилийн хугацаанд дэлхийн томоохон агентлагууд
мэдээлсэн.
Тухай бүрт тэднийг цацраг идэвхт бодис, нууц хороор хордуулсан
болохыг тогтоож, эргүүлэн булсан бөгөөд манайд ч ингэх боломжтой юм. Учир нь
хүнийг юу ч мэдэгдэлгүйгээр хөнөөдөг, хордуулсан ул мөр нь 3 сарын дараа
илэрдэг, цаашлаад хүний тархины ой санамжийг бүр хэсэгчлэн устгадаг /Ю.Цэдэнбал
гуай зөвхөн хүүхэд насны дурсамжаа л ярьж, санадаг байсан/ тариа хүртэл Монголд байдаг тухай учир мэдэх
эрдэмтэд ярьдаг юм. Ямартай ч, Монгол
Улсад төрийн нууцтай холбоотой мэдээллийг \”онц чухал-маш нууц”, \”маш нууц”, \”нууц” гэсэн ангилалд хамааруулж аль ангилалд хамаарснаас нь шалтгаалж 5-аас 50 жил
хүртэлх хугацаа болон бүр хэзээ ч хэлэхгүй байхаар тогтсон хууль байдаг аж.
Магадгүй энэ хугацаа нь дууссан болоод Ю.Цэдэнбал гуайн тухай дахин яриад эхлэх
шиг боллоо. Тэгвэл 2009 оны Ерөнхийлөгчийн сонгуулийн өмнө Ардчилсан нам доторх
Ерөнхийлөгчийн ширүүн сунгаатай тулгарсан Ц.Элбэгдорж тухайн үед \”С.Зоригийн хэргийг
50 жилийн дараа илрүүлэх хуулийн төсөл” санаачилж явсныг тэр бүр хүмүүс
анзаараагүй.
Шантааж гэмээр энэ хуулийн төслийн ачаар Ц.Элбэгдорж Ардчилсан нам
дотроо ялалт байгуулж Н.Энхбаяртай хүч үзэж, дөрвөн жил Ерөнхийлөгч суусан
түүний бүрэн эрхийн хоёр дахь хугацааг эдлүүлж чадалгүй буулгасан. Магадгүй Н.Энхбаярын
рейтинг унасан, түүнийг буулгаж авч чадна гэдгийг урьдчилан харсан
Ц.Элбэгдоржид Ардчилсан нам дотор ямар ч хамаагүй аргаар ялалт байгуулах нь
байсан байж болох юм.
Тэгвэл С.Зориг агсан амь үрэгдсэнээс хойш бараг 20 жил
өнгөрч буй энэ хэрэгт \”Галт тэрэг аль хэдийнэ хөдөлж” 50 жилийн хугацаа тоолоод
эхэлсэн үү, аль эсвэл энэ л \”амлалт”-аар Ерөнхийлөгч болчихоод шантаажаа
мартчихвуу. Хэдийгээр дээрх хуулийн төслийг батлаагүй ч амлалтаа эргэн нэг
санаж одооноос, болохгүй бол 2017 оны Ерөнхийлөгчийн сонгуулийн дараагаас 50
жилийн хугацааг тоолж эхлэх ёстой. Гэхдээ
л 50 жилийн дараа захиалагч этгээдүүд нь байх эсэхэд нь нэг л эргэлзээ
төрүүлээд байгаа юм даа.
![\"\"](http://undesten.mn/uploads/posts/2015-12/1449133414_logo.jpg "\\"\\""){kind=logo}
