Харшлын эсрэг долоо хоног эхэллээ

 

2011 оноос \”Харшлын эсрэг 7 хоног” тэмдэглэлт өдрийг дэлхийн хэмжээнд зохион байгуулсаар ирсэнбөгөөд энэ жил \”Уур амьсгалын өөрчлөлтөд дасан зохицох ба ургамлын тоосны харшил” уриан доор 2016 оны 4-р сарын 4-10 хооронд зохион байгуулагдаж  байна.

Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагын мэдээгээр дэлхийн хүн амын 20%нь харшилтай хэдий ч түүнийг бүрэн төгс эмчлэх арга хараахан гараагүй байна. Биднийг хүрээлэн буй ихэнх зүйлс (тоос, хөгц, шавьж, ахуйн болон химийн бодис, г.м) бие махбодод нэвтрэхэд дархлалын тогтолцоо хэт идэвхжиж, эмгэг хариу урвал /харшил/ үүснэ.

Ургамлын тоосны харшлын  үед төрөл бүрийн модлог ургамал, бутлаг ургамал,бургас, өвс ургамал, үр тариа,  ногоон навчит ургамал, зарим  цэцгийн тоосны аллергенүүд нь  харшил үүсгэгч болдог.

Ургамлын дохиурын тоосны шалтгаант харшил өвчнөөр бүх насны хүмүүс өвчилдөг ба дэлхийн нийт хүн амын 5-30% нь жил бүр өвчилж байгаагаас , ОХУ, Казахстанд нийт хүн амын 15%, Финляндад 14%, Чех ба Итали-д 13%,  Англид 12%, Испанид 5% хүртэл тохиолдож 10 жил тутам өвчлөл ихсэж залуужиж байгааг мэдээлжээ.

Өвчлөлд тухайн нутаг орны байгаль цаг уурын онцлог, ургамлын аймаг , ургамалжилт, нийгэм экологийн олон хүчин зүйл нөлөөлдөгөөс шалтгаалж, улирлын чанартай тохиолдох цэцэгт ургамлын дохиурын тоосны харшил өвчний үүсэх нөхцөл шалтгаан бүс нутгаар өөр өөр байдаг онцлогтой.

Монгол орны ургамлын аймагт нийт зүйлийн 7.2% нь 203 зүйл харшлын шалтгаант ургамал тэмдэглэснээс 40 гаруй зүйл ургамал нь харшлын өвчин үүсгэх онцгой шинж чанартай байна.

Улаанбаатар хотын иргэдийн 68,3% ньшарилж,лууль, согоовор, ерхөг, хус, улиас зэрэг ургамлын тоосны шалтгаантайгаар амьсгалын замын харшлын өвчинд өртсөн байна.

Ургамлын тоосны харшлын үед илрэх шинж тэмдгүүд:

Нүд: загатнах, улайх, нулимс гоожих, хавагнах

Амьсгалын: ханиалгах, цэр гарах = бронхит, 

амьсгалын замын цочмог хүндрэл, багтраа

Арьс: загатнах, тууралт (Экзем, чонон хөрвөс)

Толгой: толгой таллаж өвдөх

Ургамлын тоосжилт агаарт дэгдсэн үед авах арга хэмжээ:

·  Цонхоо хааж унтах;

·  Ургамлын тоосонцороос ангид амьдрах боломжгүй тул салхинд  явах, спортоор хичээллэх зэрэг арга хэмжээгээ зөв тохируулах;

·  Тоосонцор нь оронд хуримтлагдаж түүгээр амьсгалах боломжтой тул тоосонцорыг зайлуулахын тулд унтахын өмнө үсээ угаах;

·  Гадуур өмссөн хувцсаа гэртээ солих ба унтлагын өрөөнөөс хол хадгалах

·  Угаасан хувцсаа гадаа хатаахгүй байх;

·  Машины цонхоо хаалттай байлгах,тоосонцрын шүүлтүүр байршуулах;

·  Салст бүрхэвчийг өдөөдөг нэмэлт бүтээгдэхүүнээс зайлсхийх,жишээ нь нүдний гоо сайхны бүтээгдэхүүн,цэвэрлэгч сүүн шингэн, тамхи татах гэх мэт;

·  Өндөр уулс, далай  тэнгистэй орчинд амралтаа төлөвлөх;

·  Зарим хүнсний зүйл харшлын урвал нөлөөлдөг болохыг анхаарах;

·  Гадуур явахдаа амны хаалт, нүдний шил зүүх.