Цэргийн алба хаах насны дээд хязгаарыг хоёр жилээр нэмэгдүүллээ

Монгол Улсын Батлан хамгаалах тухай болон холбогдох хуулийн төслүүдийн анхны хэлэлцүүлгийг хийлээ

УИХ-ын чуулганы өнөөдрийн /2016.05.19/ үдээс өмнөх нэгдсэн хуралдаанаарМонгол Улсын Батлан хамгаалах тухай/шинэчилсэн найруулга/ болон холбогдох бусад хуулийн төслүүдийн анхны хэлэлцүүлгийг хийлээ.

Аюулгүй байдал, гадаад бодлогын байнгын хорооны санал, дүгнэлтийг УИХ-ын гишүүн Ж.Энхбаяр танилцуулав.

Тэрбээр, Монгол Улсын Ерөнхийлөгчөөс 2016 оны 02 дугаар сарын 05-ны өдөр Улсын Их Хуралд өргөн мэдүүлсэн Монгол Улсын Батлан хамгаалах тухай хуулийн шинэчилсэн найруулга болон холбогдох бусад хуулийн төслүүдийг Улсын Их Хурлын 2016 оны 04 дүгээр сарын 21-ний өдрийн хуралдаанаар хэлэлцээд хуулийн төслүүдийг анхны хэлэлцүүлэгт бэлтгүүлэхээр Аюулгүй байдал, гадаад бодлогын байнгын хороонд шилжүүлсэн билээ.

Тус Байнгын хорооны 2015 оны 10 дугаар сарын 28-ны өдрийн 11 тоот тогтоолоор Монгол Улсын батлан хамгаалах бодлогын үндсийг батлах тухай Улсын Их Хурлын тогтоол батлагдсантай холбогдуулан батлан хамгаалах салбарын эрх зүйн орчныг боловсронгуй болгох үүрэг бүхий ажлын хэсгийг байгуулсан бөгөөд Ажлын хэсэг хуулийн төслүүдийг хэлэлцүүлэгт бэлтгэх үүрэгтэй ажилласан. Хуулийн төслүүдийн анхны хэлэлцүүлгийг Аюулгүй байдал, гадаад бодлогын байнгын хороо 2016 оны 05 дугаар сарын 18-ны өдрийн хуралдаанаараа хийж дараахь санал, дүгнэлтийг Улсын Их Хурлын чуулганы нэгдсэн хуралдаанд оруулж байна гэлээ.

Ажлын хэсгийн хүрээнд хуулийн төслүүдийн анхны хэлэлцүүлэгтэй холбогдуулан батлан хамгаалах бодлогын үндэс баримт бичигт тусгагдсан төрийн цэргийн байгууллын удирдлага гэсэн зохицуулалтыг нэмэх, Батлан хамгаалахын сайдын эрхлэх асуудлын хүрээнд байх байгууллагуудыг тодотгох, Батлан хамгаалах яамны Төрийн нарийн бичгийн дарга нь цэргийн дээд цолтой байх зохицуулалтуудыг шинээр нэмэх зэрэг зарчмын зөрүүтэй болон найруулгын саналуудыг гаргаж Байнгын хорооны хуралдаанд оруулан хэлэлцүүлжээ. Хэлэлцэж буй асуудалтай холбогдуулан асуулт асуух гишүүн гараагүй бөгөөд хуулийн төслийн талаарх зарчмын болон найруулгын саналуудаар санал хураалт явуулж дуусан хуулийн төслүүдийг эцсийн хэлэлцүүлэгт бэлтгүүлэхээр Аюулгүй байдал, гадаад бодлогын байнгын хороонд шилжүүллээ.

Зэвсэгт хүчний тухай болон холбогдох хуулийн төслүүдийг эцсийн хэлэлцүүлэгт шилжүүлээ

Дараа нь Зэвсэгт хүчний тухай /шинэчилсэн найруулга/ болон холбогдох бусад хуулийн төслүүдийн анхны хэлэлцүүлгийг хийв.

Аюулгүй байдал, гадаад бодлогын байнгын хорооны санал, дүгнэлтийг УИХ-ын гишүүн Ж.Энхбаяр танилцууллаа.

Хуулийн төслүүдийн анхны хэлэлцүүлгийг Аюулгүй байдал, гадаад бодлогын байнгын хороо 2016 оны 05 дугаар сарын 18-ны өдрийн хуралдаанаараа хийсэн бөгөөд ажлын хэсгээс танилцуулсан зарчмын зөрүүтэй болон найруулгын саналуудыг хэлэлцжээ. Тухайлбал, Зэвсэгт хүчнийг Үндсэн хуульд зааснаар \”өөрийгөө хамгаалах” гэж тодотгох, Зэвсэгт хүчний Жанжин штабын орлогч дарга, төрлийн цэргийн командлагчийг Зэвсэгт хүчний Жанжин штабын дарга бус Монгол Улсын Зэвсэгт хүчний ерөнхий командлагч томилох, чөлөөлөх зэрэгсаналууд байнгын хорооны хуралдаанд оролцсон гишүүдийн олонхийн дэмжлэгийг авсан байна.

Хуулийн төслүүдийн анхны хэлэлцүүлгийг Аюулгүй байдал, гадаад бодлогын байнгын хорооны өчигдрийн хуралдаанаар хийсэн бөгөөд ажлын хэсгийн хүрээнд хуулийн төслүүдийн анхны хэлэлцүүлэгтэй холбогдуулан цэргийн жинхэнэ алба хаах насны дээд хязгаарыг тус бүр 2 жилээр нэмэгдүүлж, ахлагч, дунд офицер, эмэгтэй цэргийн алба хаагч 47, ахлах офицер 52, дээд офицер 57 нас хүртэл алба хаах, мөн офицерийн анхны цолыг Зэвсэгт хүчний ерөнхий командлагч олгох зэрэг зарчмын зөрүүтэй болон найруулгын саналуудыг гаргасныг байнгын хорооны хуралдаанаар санал хурааж шийдвэрлэжээ. Хэлэлцүүлгийн үед Улсын Их Хурлын гишүүн Г.Батхүү батлан хамгаалах асуудал эрхэлсэн төрийн захиргааны төв байгууллагын Төрийн нарийн бичгийн дарга нь батлан хамгаалах асуудал эрхэлсэн төрийн захиргааны төв байгууллага, түүний харьяа байгууллагын цэргийн алба хаагчид дээд офицероос бусад цэргийн цолыг олгохгэсэн зарчмын зөрүүтэй санал гаргасныг байнгын хорооны хуралдаанд оролцсон гишүүдийн олонхи дэмжээгүй аж.

Байнгын хорооны санал, дүгнэлттэй холбогдуулан Улсын Их Хурлын гишүүдээс асуулт гараагүй тул байнгын хорооноос гаргасан зарчмын зөрүүтэй саналын томьёоллоор санал хураалт явуулав. Байнгын хорооноос хуулийн төслийг анхны хэлэлцүүлэгт бэлтгэх явцад зарчмын зөрүүтэй 21, найруулгын 35 саналын томьёолол гаргасныг чуулганы нэгдсэн хуралдаанд оролцсон гишүүдийн олонхи нь дэмжлээ.

Тухайлбал, төслийн 8 дугаар зүйлийг Монгол Улсын иргэн сайн дурын үндсэн дээр цэргийн албыг гэрээгээр хааж болох, ингэхдээ хугацаат цэргийн алба хаасан иргэн цэргийн гэрээт албыг байлдагч, түрүүчээр хаах анхны хугацаа 24 сар байх бөгөөд гэрээний хугацааг цаашид 2 жилээр 31 нас хүртэл нь сунгаж болохоор өөрчлөн найруулахаар болов. Мөн шаардлагатай мэргэжил, албан тушаалд иргэнийг ахлагч, офицероор 5 хүртэл жилийн хугацаагаар цэргийн гэрээт албанд элсүүлж болохоор тусгахыг дэмжив.

Хэлэлцүүлгийн үед Улсын Их Хурлын гишүүн Л.Болд зэвсэгт хүчний бүтцэд цэргийн цагдаагийн нэгжтэй байх, түүний ажиллах журмыг Зэвсэгт хүчний Жанжин штаб тогтоох гэсэн зарчмын зөрүүтэй санал гаргасныг Байнгын хорооны гишүүдийн олонхи мөн дэмжжээ. Байнгын хорооны санал, дүгнэлттэй холбогдуулан УИХ-ын гишүүн Д.Лүндээжанцан асуулт асуусан. Тэрбээр, Батлан хамгаалах яам, Зэвсэгт хүчний жанжин штабын эрх мэдлийн хуваарилалт ярвигтай байдаг. Үүнийг засч оруулж ирсэн үү гэж лавласан.

Ажлын хэсгийн гишүүн Ж.Энхбаярын хариулсанаар, Батлан хамгаалах яам, Зэвсэгт хүчний жанжин штаб хоорондын олон жил зохицуулалтгүй байсан харилцааг хуулиар зохицуулж оруулж ирж байгаа аж. Цэргийн захиргааны болон цэргийн мэргэжлийн удирдлага гэж ангилсан тодотгосон бөгөөд цэргийн захиргааны, цэргийн мэргэжлийн удирдлагыг Зэвсэгт хүчний жанжин штаб шийдэж явах бол БХЯ улс төрийн асуудлаа хариуцаад явахаар хуульд тусган заагласан гэлээ.

Үүний дараа Байнгын хороогоор дэмжигдсэн зарчмын болон найруулгын саналын томьёоллуудаар санал хураалт явуулан хуулийн төслүүдийг эцсийн хэлэлцүүлэгт бэлтгүүлэхээр Аюулгүй байдал, гадаад бодлогын байнгын хороонд шилжүүллээ.