Амьдралаас “тасарсан” амьгүй шийдвэрүүд
Дээрэмчин гэж хэнийг хэлдэг вэ? Бусдын өмч хөрөнгийг хүчээр болон айлган сүрдүүлж хувьдаа авах нэгнийг хэлдэг биз. Тэгвэл Монголын төр “дээрэмчин” төрхтэй болжээ. Ингэж хэлэхийн учир нь УИХ-аас батлан гаргасан Зөрчлийн болон Эрүүгийн хуульд торгуулийн шийтгэл голлож, ингэхдээ хуучин хуульд байсан иргэд хоорондын үл ялих төдий маргааны харилцааг эвлэрүүлэн зохицуулж хуулиар хэрэгсэхгүй болгодог байсан зарчмыг халж бүх ямарч тохиолдолд торгууль оногдуулдаг болжээ.
Эрх баригчид шийдвэр гаргагчдын зүгээс олон нийтээр дагаж мөрдөх хэм хэмжээний хүрээнд дүрэм хууль тогтоомж, шийдвэр гаргах нь зүйн хэрэг ч гадаадын хөгжингүй улс орныг дуурайсан, шууд орчуулан буулгасан, үндэсний уламжлал ёс заншлын агуулгыг тооцож үзээгүй, монгол хүний сэтгэлгээний менталитыг тусгаагүй хууль журам нь нийгмийн амьдралыг зохицуулахаасаа илүү иргэдэд төвөг чирэгдэл учруулж эхэлжээ.
Ийм шийдвэрийн төрөлд юуны өмнө 2018 оны 11 сарын 01-нээс хэрэгжиж буй Замын хөдөлгөөний шинэчилсэн дүрмийг дурьдаж болно.
Автомашин жолоодож байхдаа чихэвчээр гар утсаар ярих юмуу дуу сонсвол, хүүхдийн суудалд хүүхдээ суулгахгүй автомашинд зорчуулвал, хөгжмөө чанга дуугаргавал, явган зорчигч зам хөндлөн гарахдаа чихэвч сонсох юм бол торгуулахаар заасан байна. Үүнтэй холбогдуулан ганцхан жишээг дурьдахад, иргэн та хоёр хүүхдээ дагуулаад такси бариж зорчих хэрэгтэй болоход тухайн такси хүүхдийн суудалгүй бол таныг авч хөдөлгөөнд оролцох ёсгүй, эсвэл нэг хүүхдийн суудалтай бол та нэг хүүхэдтэйгээ суух ёстой болно. Энэ мэтээр замын хөдөлгөөний шинэ дүрмээс үүдэлтэй ойлгомжгүй, хэрэгжихэд бэрхшээлтэй нөхцөл байдал амьдралд үүсээд байна. За энэ ч дүүрсэн хэрэг, Замын хөдөлгөөний шинэ дүрмээ барьж хөдөлгөөнд соёлтой оролцьё гэж бодьё.
Тэгтэл ЗӨРЧЛИЙН ХУУЛЬ гэж бас нэг иргэний амьдралаас тасарсан, хол хөндий хууль байна.
Олон нийтийн газар, авто зам, орон сууцны орчны газар, гудамж, талбайд бие зассан, эсхүл нус, цэр, тамхины иш, хог хаясан бол хүнийг арван нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгөөр торгоно гэж Зөрчлийн хуулийн 5.1-д заажээ. Үнэндээ эхлээд иргэдийн хээ ухамсар соёлыг төлөвшүүлээгүй байж, үгүй ядаж гудамж талбайдаа ойр орхон хогийн цэг, нийтийн бие засах газар бариагүй байж ийм зөрчил гаргасан хүмүүсийг 10 мянган төгрөгөөр тус тус торгох юм байна л даа. Энэ хуулийг хэрэгжүүлнэ гэвэл авто замаар зорчихдоо татсан тамхиныхаа ишийг цонхоороо хээв нэг хаяж байгаа жолооч бүр, гудамжаар алхаж байхдаа тамхи татсан иргэн бүр торгуулах ёстой болно. Мөн хуулийн 5.5-д зааснаар Нийтийн зориулалттай орон сууцанд шөнийн цагаар бусад оршин суугчдын амгалан тайван байдлыг алдагдуулсан бол хүнийг нэг зуун мянган төгрөгөөр торгоно. Иргэн та гэр орондоо найзуудаа уриад шөнө оройдоо жаахан дуулах төдийд хажуу айл гомдол гаргахад та бусдын амар тайванг алдагдуулсан зөрчил гаргагчаар тооцогдон 100 мянган төгрөгөөр торгуулна.
Хуулийн 6.20-д хүүхдийг хувцас, хоол хүнс, орон байраар зориуд гачигдуулсан, хүүхдэд эрүүл ахуйн шаардлагад нийцээгүй хоол хүнсний зүйлийг хэрэглүүлсэн бол 50 мянган төгрөгөөр торгоно гэжээ. Гэтэл үнэн хэрэгтээ эрхэлсэн ажилгүй, гэр орон, идэх хоол, өмсөх хувцас ч үгүй атлаа үр хүүхдээ дагуулаад энд тэнд хоног төөрүүлээд явж байгаа иргэдийг яах вэ, хүүхдээ асарч чадаагүй гээд тэдэнд торгууль ноогдуулах уу. Төр иргэнээ ажлын байр, ая тухтай амьдрах нөхцөл боломжоор хангаж чадаагүй байж торгохыг урьдал болгох нь зөв үү?
Зөрчлийн хуулийн 6.20.3.9-д “Хүүхдийн бие махбодод халдсан, хүүхдийн дэргэд архидан согтуурсан, мансуурсан, хүчирхийлэл үйлдсэн нь эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэхээргүй бол хүнийг гурван зуун нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгөөр торгоно” гэжээ. Энэ хууль ёсоор та хүүхдээ ширүүн загнахад, хонго руу нь алгадахад, монгол гэртээ хүүхдүүдийнхээ дэргэд нэг шил архи бусадтай хувааж уухад 300 мянган төгрөгөөр торгуулах зөрчил гаргаж байгаа хэрэг юм.
Хуулийн 6.21-т Гүтгэх зөрчил буюу Хүний нэр төр, алдар хүнд, хуулийн этгээдийн ажил хэргийн нэр хүндийг гутаан доромжилсон худал мэдээллийг нийтэд дэлгэсэн, эсхүл мэдээллийн хэрэгсэл, нийтийн сүлжээгээр тараасан бол хүнийг хоёр мянган нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгөөр, хуулийн этгээдийг хорин мянган нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгөөр гэсэн заалт бий. Үнэндээ энэ заалт сэтгүүлчдийг зоригийг мохоох, тэдэнд эрүүгийн бус аргаар эдийн засгийн дарамт учруулах гэсэн улс төрчдийн заль мэх байсан гэдэг нь өдгөө улам бүр тодорхой боллоо. Шийдвэр гаргагчдыг шүүмжилсний төлөө, тэдний хууль бус үйл ажиллагааг баримттайгаар олон нийтэд мэдээлсний төлөө сэтгүүлчид энэ заалтаар торгуулахдаа тулаад байна. Үргэлжлэлийг энд дарж уншина уу.
