![\"\"](http://undesten.mn/uploads/posts/2016-08/1470013022_korea.jpg "\\"\\"")
…ХАРЬД ОЧСОН БҮСГҮЙН ЗАЯА ХӨӨРХИЙ…
Солонгост ажиллаж, амьдарч буй Монголчууд Пакистан, Бангладеш, Шри-Ланк, Энэтхэг, Филлиппин гэх мэт орнуудын иргэдийг \”ХАЛТАР” гэж нэрлэцгээдэг. Дээрхи орнууд Солонгос улс руу гэр бүл болоогүй, эмэгтэйчүүдээ явуулдаггүй. Зөвхөн гэр бүлээр нь явуулдаг гэж ярьдаг юм билээ.
Иймээс дээрхи орнуудаас ганц бие эрчүүд маш ихээр ирсэн байдаг. Эдгээр орны иргэдтэй, Солонгос эмэгтэйчүүд өдрийн \”Од\” шиг хамт амьдардаг юм. Халтаруудтай Монгол, Узбекстан, Орос хүүхнүүд голцуу амьдарцгаадаг.
Халтарууд Монгол хүүхнүүд \”Хямдхан”, шарсан тахиа, ундаа, жимсхэнээр хуурч, амархан өвөртлөдөг гэж их ярьцгаадаг юм. Үүнийг нь сонссон, Монгол эрчүүд их уурлаж, тэд нартай хэрэлдэж, их шуугиан тарьдаг байлаа…
Би Кёнгийн аймгийн Кванг жү, Юнг ин хотуудын Халтаруудтай явалддаг, Монгол хүүхнүүдийг царайгаар нь танина. Нэрийг нь сайн мэдэхгүй.
Солонгос улсад очсон Монгол хүүхнүүд дандаа нэрээ сольсон байдаг юм билээ. Энэ нь Солонгосчууд гадаад хүний нэрийг хэлж чаддаггүйтэй ч холбоотой байж магадгүй.
Гэхдээ сүүлийн үед, гэрээний гадаад ажилчид маш их болсонтой, холбоотойгоор Солонгосчууд гадаад нэрийг хэлж сураад байгаа.
Би хааяа найзуудтайгаа уулзахад, тэд нар манай тэр хавийн Монгол хүүхнүүд, Халтаруудтай яваад гээд л нэр, усаар нь дуудаад л бөөн уур… Халтарууд голцуу оймсны үйлдвэрт л ажиллацгаадаг байсан.
Халтарууд шашиндаа үнэнч тул гахайн мах иддэггүй. Хамт амьдардаг, Монгол хүүхнүүддээ ч гахайн мах идүүлдэггүй. Намайг анх Юнг ин хотод ирж байхад, Халтаруудтай явалддаг, Монгол хүүхнүүд ховор байлаа.
Сүүлдээ Монголоос гэрээний ажилчид олноороо ирэх болсноос хойш, Янг жи, Пэг ам, Жүк сан чиглэлийн автобусанд суугаад явж байхад, Халтаруудтай гараасаа хөтлөлцсөн, автобусан дотор мөрийг дэрлэсэн, Монгол хүүхнүүд их тааралдаж байв.
Би ажил олгогчоос ажилд гарахдаа дандаа тэр чиглэл рүү ажилд явдаг байсан юм. Би зуны нэг сайхан нарлаг өдөр, Юнг ин хотын гудамжинд явж байгаад, 20-30 насны өндөр нуруутай, зүүн хөхөн дээрээ чамин хээтэй, хар плать өмссөн, сайхан Монгол бүсгүйтэй тааралдсан юм.
Сайхан хүүхэн хараад, эргэж хардаггүй эр хүн гэж байдаг юм уу… гэдэг шиг амралтын өдөр учраас би завтай тул түүний араас дагалаа… Нөгөө сайхан Монгол бүсгүй миний өмнө гунхсаар…
Юнг ин хотын автабусны вокзалын зүг алхлаа. Автобус вокзалын үүдэн дээр өөрөөс нь намхан, Халтартай үнсэлдээд сүйд…
Миний ой гутаад, шууд гэр рүүгээ зүглэлээ. Ийм юм харах байсан юм бол цаг нараа алдан юунд араас нь дагаж явав даа л гэж гунигтайхан, бодож явлаа…
Юнг ин хотод Бямба, Ням гаригуудад Халтаруудад биеэ үнэлдэг, Монгол хүүхнүүд ихэссэн. Түүн дотор Солонгос нөхөртэй, Монгол хүүхнүүд ч харагддаг байлаа.
Биеэ үнэлэгч Монгол хүүхнүүд урд нь энд тэнд үйлдвэрүүдэд арбайт хийдэг байснаа одоо арбайт хийхээ больсон гэнэ лээ…
Нэг Монгол эмэгтэй, найз эмэгтэйтэйгээ тааралдаад, манай үйлдвэрт арбайт хийх үү? гэж асуужээ. Нөгөөх нь \”Тайллаа… татлаа… 50.000 ” гэж хариулсан гэсэн.
Тэр үйлдвэрт 08-18.30 хүртэл ажиллаад, өдөрт 45.000 вон авдаг байсан юм. Цалингаа сард хоёр удаа олгодог юм гэсэн.
Мөн Харын, Пакистан гээд, нэрнийхээ өмнө тодотголтой, Монгол хүүхнүүд ч байдаг байлаа…
20 настай охиноо хэл мэдэхгүй, хүн танихгүй, харийн орон руу ганцааранг явуулчихаад, араас нь мөнгө нэхээд байдаг, гэр бүлийнхэн Монголд бас байх юм аа…
Тэр гэр бүлийнхэн ямар бодол, ухамсартай хүмүүс вэ?! Тэд охиноо шууд биш ч гэсэн Биеэ үнэлэ! гэж шаардаж байгаатай адилхан юм шиг надад санагдаж билээ…
Монголд байгаа ах, дүү нар нь залуу сайхан нас, бие төрхөө үл хайрлан ажиллаж, цуглуулсан мөнгийг нь үрээд, орон байргүй болгосны улмаас, аргагүй эрхэнд Солонгос хүнтэй суусан, эгч, дүү хоёр Монгол хүүхэн ч байх юм.
Солонгос хүнтэй суусан, зарим Монгол хүүхнүүд, өөр Монгол хүүхнийг 2-3 хүүхэдтэй, ядуу Солонгостой, зуучилж дундаас нь мөнгө аван суулгасан байх юм билээ.
Өөрөөсөө олон дүү, өөрийнхөө хүүхэд шиг залуучуудтай ч хамт амьдардаг, \”Нялх ногоо” зулгаасан, Монгол хүүхнүүд бас байна аа…
Миний үеийн тэр биеэ үнэлээд байгаа Монгол хүүхнүүдийг би \”Сахилгагүй” эмээ нар гэж нэрлэдэг юм. Хүмүүс л тэд нарыг 2-3 ач, зээ нартай гэж ярих юм билээ.
Гэхдээ би Сахилгагүй эмээ нарыг биш, хамт амьдараад байгаа цаад Нялх ногоонуудыг нь буруутгадаг юм…
Тэр хамт амьдарч байгаа залуу нь 1980 онд төрсөн гэж хүмүүс ярих юм билээ. Насанд хүрсэн хүүхнүүд нь яая гэхэв гэж бодоход, Цэцэг, цэврүү шиг охидыг хараад, харамсах сэтгэл өөрийн эрхгүй төрдөг юм аа.
Ээжтэйгээ хамт байгаа охин ч ээжийгээ зовоогоод л… эх, охин хоёр, хадам эх, бэр хоёр хамтдаа шалиглаж явааг харах, сонсох ч бас элэг эмтэрмээр шүү…
Гадаадад ингэж эмэгтэйчүүдээ олноор нь хараа, хяналтгүй гаргадаг нь манай төрийн бодлого алдагдсаны нэг жишээ болов уу даа!
Үргэлжлэл бий
Ц.Эрдэнэбат
