Нүүрсний гэх тодотголтой 40 их наядын хэрэгт 11 хүнд холбогдож хэргийн шүүх хурал 2024 оны нэгдүгээр сард 15 хоног үргэлжилж шийдвэрээ гаргаж байв.
Гэвч шүүгдэгч болон өмгөөлөгчдийн гаргасан давж заалдах гомдлоор эрүүгийн хэргийг Нийслэлийн Эрүүгийн хэргийн давж заалдах шатны шүүх хоёр өдөр /2024.09.12/ хаалттайгаар хэлэлцэж шийдвэр гаргалаа.
Зарим хүний шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож өөрчлөх, дахин шүүхээр шийдвэрлүүлэх, бусад шүүгдэгчдийн ялыг хэвээр үлдээжээ.
Ингэхдээ шүүх байгууллагаас хэрэгт нүүрстэй холбоотой хэргийн үйл баримт авагдаагүй, энэ талаар прокуророос яллах дүгнэлт үйлдэж шүүхэд шилжүүлээгүй, анхан шатны шүүхийн хэлэлцүүлэг явагдаагүй болохыг онцолжээ.
Т.АЮУРСАЙХАНЫ 3 ЖИЛ ХОРИХ ЯЛЫГ 2.6 ЖИЛ БОЛГОВ
ХНХ-ын сайд асан Т.Аюурсайханыг шүүхээс үндэслэлгүй хөрөнгөжсөнөө тайлбарлаж чадаагүй гэж буруутган, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.10 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт зааснаар нийтийн албанд томилогдох эрхийг таван жилийн хугацаагаар хасч, гурван жилийн хугацаагаар хорих ялаар шийтгэсэн.
Авлигатай тэмцэх газраас өнгөрсөн 2022 оны арванхоёрдугаар сарын 13-нд нүүрсний хэрэгт нэр холбогдсон 17 албан тушаалтныг зарласан. Уг нэрсийн дунд түүний нэр байгаагүй.
Гэхдээ УЕП-оос нүүрсний гэх хэрэгт түүнийг яллагдагчаар татан, гишүүний бүрэн эрхээс нь түдгэлзүүлэх санал оруулсныг УИХ хүлээж авсан.
Давж заалдах шатны шүүхээс шүүгдэгч Т.Аюурсайханы нийтийн албанд томилогдох эрхийг 5 жил хасч, 2 жил 6 сар хорихоор болжээ.
Т.АЮУРСАЙХАНЫ ТУСЛАХ И.ДАВААДОРЖИЙГ 2 ЖИЛ ХОРИНО
Авлигатай тэмцэх газраас 2023 оны нэгдүгээр сард Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын сайд асан Т.Аюурсайханы туслахаар ажиллаж байсан И.Даваадоржийг саатуулж, шалгаж эхэлсэн. Ишравжаагийн Даваадорж нь 2020 оны орон нутгийн сонгуулиар Чингэлтэй дүүргийн ИТХ-ын төлөөлөгч, дүүргийн МАН-ын хорооны дэд даргаар ажиллаж байсан.
Мөн Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын яамны харьяа Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний хөгжлийн ерөнхий газрын даргаар томилогдон ажиллаж байв.
Шүүгдэгч И.Даваадоржийг авлига авсан гэх гэмт хэргийг үйлдсэн гэж буруутган, түүнд анхан шатны шүүхээс Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.4 дүгээр зүйлийн 4 дэх хэсэгт зааснаар нийтийн албанд томилогдох эрхийг таван жилийн хугацаагаар хасч, хоёржилийн хугацаагаар хорих ял оноосон юм.
Б.ГАНХУЯГИЙН 5.9 ЖИЛ ХОРИХ ЯЛЫГ 3.9 ЖИЛ БОЛГОВ
“Эрдэнэс Тавантолгой” компанийн гүйцэтгэх захирал Б.Ганхуяг хоёр жилийн өмнө /2022.10.27/ албан ажлаа хүлээлгэн өгсөн.
Тухайн үед Засгийн газрын ээлжит хуралдаанаар “Эрдэнэс Тавантолгой” компанид зургаан сарын хугацаагаар онцгой дэглэм тогтоох шийдвэрийг гаргаж, компанийг бүрэн төлөөлөх эрх бүхий Засгийн газрын онцгой бүрэн эрхт төлөөлөгчөөр Сангийн яамны Төрийн нарийн бичгийн дарга асан Ж.Ганбатыг томилж байв.
Шүүгдэгч Б.Ганхуягийг албаны чиг үүргээ хэрэгжүүлсний хариуд, эсхүл хэрэгжүүлэхийн тулд бусдаас хахууль авсан, гэмт хэргийн улмаас бий болсон хөрөнгө, орлого гэдгийг мэдсээр байж түүний хууль бус эх үүсвэрийг нуун далдалж мөнгө угаах болон хахууль авах гэмт хэргийг үйлдэхэд зохион байгуулж гүйцэтгэгчээр хамтран оролцсон гэж буруутгаж, ял оноосон. Тодруулбал, шүүгдэгч Б.Ганхуягт Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.4 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсэгт зааснаар нийт биечлэн эдлэх ялыг нийтийн албанд томилогдох эрхийг долоон жилийн хугацаагаар хасч, 5 жил 9 сарын хугацаагаар хорих ял оноосон юм.
Тэрбээр давж заалдах шатны шүүх хурлаар шүүгдэгч Б.Ганхуягийн үйлдсэн хахууль авах гэмт хэрэг үйлдсэн нь тогтоогдсон, улмаар уг гэмт хэрэг үйлдэж олсон эд хөрөнгийг эдийн засгийн эргэлтэд оруулж мөнгө угаасан гэмт хэрэг үйлдсэн нь нотлогдож тогтоогдсон гэж үзсэн бөгөөд энэ талаарх анхан шатны шүүхийн дүгнэлт үндэслэлтэй, Эрүүгийн хуулийг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн гэж үзжээ.
Харин гэмт хэргийн замаар нэгэнт олсон эд хөрөнгө, мөнгийг өөр зүйлд захиран зарцуулж, хэлбэрийг нь өөрчлөх замаар мөнгө угаасан үйлдлийг үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн гэж давхар зүйлчилсэн нь эрүүгийн хариуцлага гарцаагүй байх, давхардуулах хариуцлага ногдуулахгүй байх зарчимд нийцээгүйгээс гадна шүүх хэрэглэх ёсгүй хуулийг хэрэглэсэн гэж үзэх үндэслэлд хамаарч байна. Иймд шүүгдэгч Б.Ганхуягийн холбогдсон гэмт хэргүүдээс үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн хэрэгт яллах дүгнэлт үйлдсэнийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэжээ. Ингэснээр шүүгдэгч Б.Ганхуягийн нийтийн албанд томилогдох эрхийг 5 жил хасч, оногдуулсан хорих ялуудыг нэмж нэгтгэн нийт 3 жил 9 сар хорихоор болов.
ДАНЗАНРАВЖААГИЙН ХОЙД ДҮР ГЭГДЭХ ЛАМЫГ ТОРГОХ ЯЛААС ЧӨЛӨӨЛСӨН
Говийн ноён хутагт Данзанравжаагийн хойд дүр болох Есдүгээр ноён хутаг О.Данзанлувсантүдэв буюу О.Угтахбаярыг гэрч мөрдөн шалгах ажиллагааны үед үнэн зөв мэдүүлэг өгөхөө илэрхийлж, баталгаа гаргасны дараа зориуд худал мэдүүлэг өгсөн гэмт хэргийг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, ял оноосон.
Шүүгдэгч О.Данзанлувсантүдэв, Т.Түвшинбаатар нарт анхан шатны шүүхээс Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 21.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар 450 мянган төгрөгөөр торгох ял шийтгэж, Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсгийн 1.1 дэх заалтад зааснаар энэ шийтгэх тогтоолоор оногдуулсан торгох ялаас чөлөөлж шийдвэрлэсэн байдаг.
Тэрбээр 1984 оны наймдугаар сарын 15-нд Дорноговь аймагт төрсөн. Дээд боловсролтой. Шашны зан үйл судлаач мэргэжилтэй. Хамарын хийдийн лам. Хан-Уул дүүрэгт оршин суудаг. Өмнө нь ял шийтгэл эдэлж байгаагүй ажээ. Говийн ноён хутагтын ес дэх дүрээр тодорсон түүнийг сэнтийд нь залах ёслол 2013 оны дөрөвдүгээр сарын 28-ны өдөр Хамарын хийдэд болж байжээ. Түүний нэрийг Отгоннамжилын Угтахбаяр гэдэг бол номын нэрийг нь Данзанлувсантүдэв гэдэг аж.
Т.АЮУРСАЙХАНЫ ТӨРСӨН ДҮҮ Т.ТҮВШИНБААТАРЫГ ЯЛААС ЧӨЛӨӨЛСӨН
УИХ-ын гишүүн асан Т.Аюурсайханы туслахаас гадна түүний төрсөн дүү Т.Түвшинбаатар шүүхээс ял авсан. Т.Түвшинбаатар нь 1980 оны зургадугаар сарын 28-нд төрсөн. Тэрбээр 33 настай бөгөөд дээд боловсролтой, нягтлан бодогч мэргэжилтэй. Дорнод аймгийн Нийгмийн даатгалын хэлтэст орлого, шимтгэлийн байцаагч эрхэлдэг. Ам бүл тав гэдэг мэдээллийг шүүхээс өгсөн.
Шүүгдэгч Т.Түвшинбаатарыг гэрч мөрдөн шалгах ажиллагааны үед үнэн зөв мэдүүлэг өгөхөө илэрхийлж, баталгаа гаргасны дараа зориуд худал мэдүүлэг өгсөн гэмт хэргийг үйлдсэн гэж буруутгаж, ял оноосон.
Тодруулбал, шүүгдэгч О.Данзанлувсантүдэв, Т.Түвшинбаатар нарт анхан шатны шүүхээс Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 21.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар 450 мянган төгрөгөөр торгох ял шийтгэж, Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсгийн 1.1 дэх заалтад зааснаар энэ шийтгэх тогтоолоор оногдуулсан торгох ялаас чөлөөлж шийдвэрлэсэн байдаг.
Б.ОТГОНЖАРГАЛЫГ БУСДАД ДАВУУ БАЙДАЛ БИЙ БОЛГОСОН ГЭХ ЯЛЛАХ ДҮГНЭЛТИЙГ ХЭРЭГСЭХГҮЙ БОЛГОВ
Б.Отгонжаргал нь энэ гэмт хэрэгт холбогдох үедээ “Эрдэнэс тавантолгой” ХК-ийн дотоод аудитын албаны даргаар мөн тус компанийн ерөнхий аудитораар ажиллаж байсан бөгөөд УИХ-ын гишүүн асан Т.Аюурсайханы туслахаар ажиллаж байсан нэгэн.
Түүнийг үргэлжилсэн үйлдлээр нийтийн албан тушаалтны хөрөнгө, орлого их хэмжээгээр нэмэгдсэн нь хууль ёсны үндэслэлтэй болохыг тайлбарлаж чадаагүй гэмт хэргийг үйлдсэн, мөн нийтийн албан тушаалтан албан үүрэг, бүрэн эрх, албан тушаалын байдлаа урвуулан ашиглаж өөртөө, эсхүл бусдад давуу байдал бий болгосон гэмт хэргийг үйлдсэн гэж буруутгасан. Түүнд Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.10 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар нийт биечлэн эдлэх ялыг нийтийн албанд томилогдох эрхийг дөрвөн жилийн хугацаагаар хасч, хоёр жил зургаан сарын хугацаагаар хорих ялаар шийтгүүлсэн.
Тэгвэл шүүгдэгч Б.Отгонжаргалын холбогдох хэргүүдээс албан тушаалын байдлаа урвуулан ашиглаж бусдад давуу байдал бий болгосон хэрэгт яллах дүгнэлт үйлдсэнийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн байна. Ингэснээр шүүгдэгч Б.Отгонжаргалын нийтийн албанд томилогдох эрхийг 2 жилхасч, 1 жил хорих ялаар тогтоожээ.
“ЛАЙКИ ЛАЙФ” ХХК-ИЙН ЗАХИРЛЫГ 10 САЯ ТӨГРӨГӨӨР ТОРГОВ
Г.Гантөмөр нь “Лайки лайф” ХХК-ийн захирлаар ажилладаг. Хэрэг хариуцах чадвартай, ял шийтгүүлж байгаагүй гэж шүүхээс яллагдагч нарын мэдээллийг баталгаажуулж байв. Шүүгдэгч Г.Гантөмөрийг үргэлжилсэн үйлдлээр өөртөө давуу байдал бий болгох зорилгоор бусдад албаны чиг үүрэг, бүрэн эрх, албан тушаалын байдалтай нь холбогдуулан хахууль өгсөн гэмт хэрэг үйлдсэн,мөн үргэлжилсэн үйлдлээр нийтийн албан тушаалтны хөрөнгө, орлого их хэмжээгээр нэмэгдсэн нь хууль ёсны үндэслэлтэй болохыг тайлбарлаж чадаагүй гэмт хэргийг үйлдсэн гэж буруутгасан.
Түүнийг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.5 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар нийтийн албанд томилогдох эрхийг хоёр жилийн хугацаагаар хасч, 10.950.000 төгрөгөөр торгох ялаар шийтгэсэн.
Б.ГАНХУЯГИЙН ЭХНЭРИЙГ НЭГ САЯ ТӨГРӨГӨӨР ТОРГОЖЭЭ
“Эрдэнэс тавантолгой” ХК-ийн гүйцэтгэх захирал асан Б.Ганхуяийн эхнэр П.Бадамханд нүүрсний хэрэгт холбогдож, нэг сая төгрөгөөр торгох ял авчээ. Зарим хэвлэл мэдээллийн хэрэгслээр түүнийг өнгөрөгч 2021 оны зургадугаар сарын 4-нд өөрийн нэр дээр үл хөдлөх хөрөнгө зуучлалын “Пеарл пропертиз” ХХК-ийг байгуулсан гэж мэдээлж байв. Улмаар “Пеарл пропертиз” ХХК-иараа дамжуулан “Rigas place” барилгыг худалдаа, үйлчилгээний талбай, оффис, орон сууцуудыг борлуулж байсан гэх мэдээлэл байдаг.
Түүнийг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 21.5 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан гэрчийг зориуд худал мэдүүлэг өгүүлэх зорилгоор ятгасан гэмт хэргийг үйлдсэн гэж буруутган, түүнд Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 21.5 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар 1.000.000 төгрөгөөр торгох ялаар шийтгэсэн.
Х.БАТХИШИГИЙН 14 САЯ ТӨГРӨГИЙН ТОРГУУЛИЙГ ХҮЧИНГҮЙ БОЛГОВ
“Хишиг арвин индустриал” ХХК-ийг үүсгэн байгуулагч Б.Хишигдоржийн хүү Х.Батхишиг нүүрсний хэргээр ял авсан хүний нэг. Түүнийг өөртөө эсхүл бусдад давуу байдал бий болгох зорилгоор бусдад албаны чиг үүрэг, бүрэн эрх, албан тушаалын байдалтай нь холбогдуулан хахууль өгсөн гэмт хэргийг үйлдсэн гэж буруутган, түүнд Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.5 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар нийтийн албанд томилогдох эрхийг хоёр жилийн хугацаагаар хасч, 14.000.000 төгрөгөөр торгох ялаар шийтгэсэн.
Давж заалдах шатны шүүхээс шүүгдэгч Х.Батхишигт эрүүгийн хариуцлага оногдуулсан хэсгийг бүхэлд нь хүчингүй болгож, эрүүгийн хариуцлагын шүүх хуралдаанаар дахин шийдвэрлүүлэх нь зүйтэй гэж үзжээ.
О.ДАГВАДОРЖИЙГ 10 САЯАР ТОРГОЖ, 6 САР ЗОРЧИХ ЭРХИЙГ ХЯЗГААРЛАСАН
Отгоны Дагвадорж нь “Ган-Инж деволмент” ХХК-ийн гүйцэтгэх захирал албан тушаалтай. Ял шийтгэл эдэлж байгаагүй гэх мэдээллийг шүүхээс баталгаажуулж байжээ. Түүнийг нийтийн албан тушаалтан хахууль өгөгчийн ашиг сонирхлын үүднээс албаны чиг үүргээ хэрэгжүүлсний хариуд, эсхүл хэрэгжүүлэхийн тулд бусдаас хахууль авсан, гэмт хэргийн улмаас бий болсон хөрөнгө, орлого гэдгийг мэдсээр байж түүний хууль бус эх үүсвэрийг нуун далдалж мөнгө угаах болон хахууль авах гэмт хэргийг үйлдэхэд дэмжлэг үзүүлж хамжигчаар хамтран оролцсон гэмт хэргийг үйлдсэн гэж буруутгасан.
Шүүгдэгч О.Дагвадоржид Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.4 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсэгт зааснаар нийтийн албанд томилогдох эрхийг гурван жилийн хугацаагаар хасч, 10.950.000 төгрөгөөр торгох ял, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 18.6 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар зургаан сарын хугацаагаар зорчих эрхийг хязгаарлах ялаар шийтгэсэн.
“ЭРДЭНЭС ТАВАНТОЛГОЙ” ХК-ИЙН ХӨРӨНГӨ ОРУУЛАЛТЫН ХЭЛТСИЙН ДАРГЫГ 10 САЯАР ТОРГОЖ, ЗОРЧИХ ЭРХИЙГ ХЯЗГААРЛАВ
Баярсайханы Эрдэнэбаяр нь “Эрдэнэс тавантолгой” ХК-ийн Хөрөнгө оруулалтын хэлтсийн даргаар ажиллаж байсан. Шүүгдэгч Б.Эрдэнэбаярыг нийтийн албан тушаалтан хахууль өгөгчийн ашиг сонирхлын үүднээс албаны чиг үүргээ хэрэгжүүлсний хариуд, эсхүл хэрэгжүүлэхийн тулд бусдаас хахууль авсан, гэмт хэргийн улмаас бий болсон хөрөнгө, орлого гэдгийг мэдсээр байж түүний хууль бус эх үүсвэрийг нуун далдалж, мөнгө угаах болон хахууль авах гэмт хэргийг үйлдэхэд дэмжлэг үзүүлж хамжигчаар хамтран оролцсон гэмт хэргийг үйлдсэн гэж буруутгасан.
Түүнд Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.4 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсэгт зааснаар нийтийн албанд томилогдох эрхийг гурван жилийн хугацаагаар хасч, 10.950.000 төгрөгөөр торгох ял, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 18.6 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар зургаан сарын хугацаагаар зорчих эрхийг хязгаарлах ялаар шийтгүүлэв.
