Нийслэл хотынхоо хөгжилд хувь нэмрээ оруулъя гэх нийслэлчүүдийн цайлган сэтгэлийг бахдъя. Харин хөгжил нэрээр хөрөнгө, мөнгө хүүлэхийг санаархагчдын арга залийг биширье.
Ийн хэлэхийн учир өнгөрсөн жилээс эхтэй, ирэх долоо хоногоос 1.6 жилийн хугацаанд хийгдэх нөсөр ажлын наад, цаадах учирт эргэлзээ их байгааг нуух юун. Энэ бол Замын цагдаагийн гүүрэн гарц, зүүн 4 замын гүүрэн гарц. Асуудал юундаа байна вэ гэхээр гүүрэн гарцын шийдэл. Энд зөвхөн Замын цагдаагийн гүүрэн гарцыг хөндье.
Олимпийн гудамжнаас Нарны зам болон төмөр зам дээгүүр Их Монгол улсын гудамж руу буух “Замын цагдаагийн ойролцоо баригдах гүүрэн гарц барих төсөл”-ийг БНХАУ-ын хөнгөлөлттэй зээлээр барих ажлыг эхлүүлж, шав тавих ёслолыг жилийн өмнө хийсэн. Ийм гүүрэн гарцыг барьснаар төмөр зам, авто машинтай нэг түвшинд огтлолцдог хөдөлгөөний аюулгүй байдал хангагдах, замын хөдөлгөөний нэвтрэх чадвар сайжрах, тэр хэрээр замын ачаалал буурах чухал ач холбогдолтой гэсэн хачин сайхан тайлбартай. Чухал ач холбогдолтой бүхэн нүсэр байх албагүй.
Энэ гарцыг барих хөрөнгийн асуудлыг янз бүрээр л тайлбарлаж, ярьж, бичсээр, одоо нам жим болж эхэлж байна. Гэнэт шуугиад, тусыг эс олж залхаад намждаг энэ нийгмийн танил дүр зураг.
Албан ёсны тайлбараар уг гүүрэн гарцын төсөл нь ямар хэсгүүдээс бүрдэж байгааг эхлээд сануулъя.
-Дунд гол, төмөр зам, нарны зам дээгүүр 4 эгнээ, 16.5 м өргөн зорчих хэсэг бүхий 470 ум гүүрэн гарцыг шинээр барих.
-Гүүрийн 2 талын гудамж зам буюу Их Монгол улсын гудамж болон Олимпийн гудамжийг өргөтгөж шинэчлэн барих.
-Нарны замаас шинээр барьсан гүүрэн гарц руу баруун эргэж урагш явах 2 эгнээ, 7.5 м өргөн 637 м гүүр ба налуу замыг шинээр барих.
-Үндсэн шинэ гүүрээс Нарны зам руу баруун эргэж буух 1 эгнээ, 7.5 м өргөн 170 м урт гүүр ба налуу замыг шинээр барих.
-Нарны замаас Үндсэн шинэ гүүр рүү баруун эргэж урагш явах 1 эгнээ, 8.5 м өргөн 270 м урт гүүр ба налуу замыг шинээр барих ба төслийн нийт төсөвт өртөг 42,38 сая ам доллар болох бөгөөд гүүрийг 2017 – 2019 онд барьж ашиглалтад оруулахаар төлөвлөсөн гэнэ. Энэ хөрөнгө нь БНХАУ-ын хөнгөлөлттэй зээл.
Олон улсын стандартад нийцсэн олон түвшинт гүүр энд үнэхээр шаардлагатай юу, 42.38 сая ам.доллароос илүү өртөг багатай сонголт бидэнд бий юу? гэдгийг авч үзье.
Одоо байгаа уулзвар нь зүүн тийш Нарантуул худалдааны төвийн уулзвар баруун тийш Энхтайвны гүүр, хойшоо Гадаад харилцааны яам, урагшаа Хоме плаза хүртэл түгжирдэг.
Тэгэхээр энэ асуудлыг шийдвэрлэх ямар нэгэн арга шаардлагатай юу гэвэл гарцаагүй тийм.
Нүхэн гарцын сонголт:
Сөрөг урсгалаар 4 эгнээ зам бүхий нүхэн гарц хийхийн тулд 7-10 м газар ухах хэрэгтэй болно. Харин манай тэр газарт маш том усны судал, ундарга байдаг учраас нүхэн гарц хийх нь ямар ч боломжгүй гэнэ. Алсаас хийхээр төлөвлөх юм бол урагшаа Дүнжингарав болон Оддын хотхоныг нурааж байж хийгдэх боломжтой хэмээн Нийслэлийн Автозамын хөгжлийн газрын орлогч дарга Б.Индра тайлбарласан. Энэ боломжгүй юм байж.
Нарны гүүрийн боловсронгуй хэлбэрийг сонгох нь:
Өртөг багасгах боломжийн саналыг хэлэлцэх хүн олон байна. Энэ бол Нарны замаас шинээр барьсан гүүрэн гарц руу баруун эргэж урагш явах 2 эгнээ, 7.5 м өргөн 637 м гүүр ба налуу замыг шинээр барих ажил. Энэ замыг хасаад баруунаас зүүн тийш зорчигч Нарны замаас гүүр лүү өгсөж урагш явахын тулд Нарны гүүрийн чиглэлтэй адил зүүн эргээд орох боломжтой. Эндээс нэг хэмнэлт харагдаж байна.
Мөн Нарны замаас Үндсэн шинэ гүүр рүү баруун эргэж урагш явах 1 эгнээ, 8.5 м өргөн 270 м урт гүүр ба налуу замыг барина. Энэ замын уртыг багасгаж Нарны гүүрийн адил эргэлтээр хийх боломж бас байж болох юм. Үүний өмнө санал болгосон чиглэл бүхий эргэлт үүгээр ороод явна гэсэн үг. Энэ бол хоёр дахь хэмнэлт. Үүнээс гадна нэг гүүрэн гарцан дээр баруунаас орж ирэх хоёрын хоёр уулзвар бий болох нь тийм ч оновчтой санаа биш.
Хамгийн боломжит хувилбарыг сонгох нь:
Төсөвлөсөн зардлынхаа тодорхой хэмжээгээр Home Plaza гэж нэрлэгддэг, замын голд барьсан байшинг зах зээлийн үнэлгээгээр худалдаж авч нурааж болно. Энэ хэсэг бол явган болон дугуйтай зорчигч нэвтрэхэд хамгийн их эрсдэлтэй газар. Гүүрэн гарцын бүтээн байгуулалтын ажил нь нэвтрэх чанарыг сайжруулах үндсэн зорилготой гэж ойлгогдож байгаа. Хэрэв тийм бол энэ орчимд түгжрэл, эрсдэл үүсгэж байгаа гол гацаа бол Home Plaza гэдгийг хэн ч хэнээр ч хэлүүлтгүй мэднэ.
Энэ хөгжлийн гацаа хэнийх вэ гэдгийг ч өнөөдөр хүмүүс нэгэн дуугаар хэлэхтэйгээ болсон. Тийм байтал хөгжлийн гол гацаа энд байна гэдэг нь дээгүүр суудалтай хүмүүст харагдахгүй байна уу, харахыг хүсэхгүй байна уу? Үүнийг л шийдчих юм бол дөрвөн замын уулзвартай болж, түгжрэл саарах боломж бий болно гэсэн санал олноороо хөвөрч байгааг сонсохгүй байна уу, бас хүсэхгүй байна уу?
Хүн бүрт хардах эрх бий. Яагаад илүү боломжит гаргалгаа байсаар байтал их хэмжээний зээлээр ийм нөсөр бөгөөд төвөгтэй зүйл хийхээр зүтгүүлээд байгаа нь олон хүнд сонин санагдаж байгаа нь аргагүй. Ингэхдээ өнөөх Home Plaza бахь байрандаа байсаар байх уу? гэдэг нь бүр ч гайхалтай.
Хэрэв үнэхээр өөрсдийн шийдвэрээ зөвтгөж, энэ л хамгийн чухал гэж байгаа бол өөр бас нэгэн саналыг олон нийтийн зүгээс хэлж байна.
Гүүрэн гарцаа барь, гэхдээ эхлээд хоёр талын урсгалыг хийж хөдөлгөөнийг нь нээчихээд дараа нь голын урсгалаа хааж гүүрэн замаа хийх гадны жишгийг сануулж байна.
Хойшдын үр өгөөж, алдаа оноог энд хойш тавья. Цаашлаад гүүрэн гарц барих зорилгоор Үндэсний соёл амралтын хүрээлэнгийн 3619 м2 газрыг булаан авах гэж байгаа хардлага ч мэр сэр дуулдаж байгааг ингэсхийгээд орхьё. Гагцхүү ард иргэдээс, тэр дундаа хүүхдээсээ юм харамладаг төр засгийн үрэлгэн шийдвэрт л эргэлзээ бийг энд өгүүллээ.
Ерөнхий сайдын хэлсэнчлэн сэхээнээс дөнгөж гарах гэж ядан байгаа эдийн засаг хайран. Тэд илүү бодитой, боломжит гарцыг эрэлхийлэхийг хүсэхгүй байна хэмээн ард иргэдийн олонх нь энэ асуудалд шүүмжлэлтэй хандаж буй тул энд олны дундаас гарсан онцлох саналуудаас дурдлаа.
Хамгийн гол нь хойноос урагш явахдаа гүүрнээс уруудаж буугаад Хүннүгийн гудамж, Гандигийн гудамж руу зорчихдоо яаж, хаагуур орох нь, мөн Home Plaza-гийн түгжрэл үүсгэгч тойргийг хэрхэн шийдвэрлэх нь тодорхойгүй байгаа нь хачирхалтай биш гэж үү? Зөвхөн нэг талын зураг бүхий төслөөр нүд хуурч нэлээд сүржин ажил ярьж, тархи угаасаар, нөгөө талыг мартагнуулах даржин арга заль хэнийх вэ?
