“Хөгжлийн банк”-ны гэх 80 хүн, 4 хуулийн этгээдэд холбогдох эрүүгийн хэргийн гэм буруугийн шүүх хуралдаан 10 дахь өдрөө үргэлжилж байна.
Тус банкны Бизнес, хөгжил хариуцсан дэд захирлын үүрэг гүйцэтгэгч З.БАТЫРБЕК “Хөгжлийн банкнаас авсан зээлээ ББСБ руу шилжүүлсэн. Нийт зээлийн 74 хувийг зориулалтын бусаар зарцуулсанд маш их харамсаж байна. Хэрэв бид хууль дүрмийн дагуу ажилласан бол өнөдөөр огт өөр зүйл ярих байв. Олон зуун ажлын байр бий болгох байлаа. Хөгжлийн банк дөрөвхөн сарын зээл өгсөн гэж та нар ярилаа. Хэн ч та нарыг шахаагүй, шаардаагүй шүү. Өнөөдөр яагаад олон зуун залуус БНСУ хуу яваад байгаа юм бэ гэдгийг та нар бодоорой. Та нар бусад компанийн боломжийг, хүсэл мөрөөдлийг хулгайлсан. Арилжааны банкууд зээл өгөхгүй байсан гэв. Арилжааны банкуудын шалгуурыг хангаж чадаагүй учраас та нар Хөгжлийн банкнаас зээл авсан” гэв.
Хөгжлийн банкны гүйцэтгэх захирал 5 хүртэл тэрбум төгрөгийн зээлийг гаргах эрхтэй байсан бол 2017 онд журамд өөрчлөлт оруулан 6 тэрбум төгрөгөөр зааглажээ. Ингэснээр 6 болон түүнээс тэрбум төгрөгийн үнийн дүн бүхий зээлийг ТУЗ хэлэлцэн шийдэх болсон байна. Зээлийн хүсэлтийг мэргэжилтэн, ахлах мэргэжилтэн, хэлтсийн захирал, газрын захирал, гүйцэтгэх захирал, ТУЗ гэсэн зураглалаар зээлийг баталдаг байна.
2018 оноос хойш тус банкны зээлийн бодлогод өөрчлөлт ороогүй байна. Хөгжлийн банк нийт 590 тэрбум төгрөгийг нэхэмжилж, шүүхэд хандав. Зээл, зээлийн хүү, шимтгэл, үйл ажиллагааны зардал, тухайн зээлийг хэвийн зээлдэгчид олгосон бол олох байсан ашгийг мөн тооцоолжээ.
“Ган хүдэр орд” компани “Алт” хөтөлбөрийн хүрээнд зээл аваад, өнөөг хүртэл зээлээ төлөөгүй байна.
“Болор шүр” компани 1 тэрбум төгрөг төлсөн ч 2.7 тэрбум төгрөгийн хохирол төлөөгүй.
“Баруун баян транс” компани 6.3 тэрбум төгрөг
“Монгол драй милк” компани 79 тэрбум төгрөг
“New Yarmag housing project” компани 60.1 тэрбум төгрөг
“НВЦ” компаниас 101 тэрбум төгрөг
Бэрэн группийн арматурын төслөөс
“PCУ” компаниас 5.1 тэрбум төгрөг
“Сэлэнгийн грэйфурт” компаниас
“Пирамид” компаниас 24 тэрбум төгрөг
“Мондулаан трэйд” компаниас 20.7 тэрбум төгрөгийг
“Модун” компаниас 447 сая төгрөгийг
“Монгол мах экспо” компаниас 11.9 тэрбум төгрөгийг
“Монгол эм импекс” компаниас 2.8 тэрбум төгрөгийг
“Вертекс майнин партнерс” компаниас төлбөр нэхэмжлээгүй.
Чингис хаан банкнаас 40.1 тэрбум төгрөгийг тус тус нэхэмжлэв. Бүгдэд нь ижил зарчмаар хандсан гэдгээ Хөгжлийн банкны хуулийн мэргэжилтэн танилцуулав.
Хөгжлийн банк гаднаас хүүтэй бонд авч, зээл өгсөн тул эх үүсвэрийн зардлыг нэхэмжилсэн дүнд багтаажээ. Тус банкнаас Шинэ Яармаг төсөлд 50 сая ам.доллар олгохдоо ТУЗ шийдвэр гаргасан. Энэ зээлийн хувийн хэрэг дэх материалыг танилцуулав. Төслийн хэрэгжүүлэгч нь “Нью Яармаг хаузин прожэкт” компани юм. Толгой компани “Юнайтэд прожэкт” энэ төслийг хэрэгжүүлэхдээ БНХАУ Экзим банкнаас 195 сая ам.долларын зээл хүссэн. Тус банк Засгийн газрын баталгаа шаарджээ.
2015 оны Засгийн газрын тогтоолоор орон сууцны хороолол барихад шаардлагатай, 50 хүртэл сая ам.долларын зээл олгохыг Төрийн орон сууцны корпорацад (ТОК) зөвшөөрчээ. Гэхдээ БНХАУ-ын Экзим банк зээл олгосон нөхцөлд л Хөгжлийн банк мөн зээл олгохыг зөвшөөрсөн байна. Ингээд Хөгжлийн банкнаас ТОК руу 50 сая ам.долларыг битүүмжтэйгээр, зургаан сарын хугацаа өгч, жилийн найман хувийн хүүтэйгээр хоёр банкны данс руу шилжүүлжээ. Гэхдээ хятадын банкны шаардлагыг өнөөг хүртэл хангаагүй.
Иймд ХБ-наас битүүмжтэйгээр буюу шууд захиран зарцуулах эрхгүйгээр авсан 50 сая ам.доллараа барьцаалан 18 тэрбум төгрөгийн зээл авчээ. БНХАУ-ын банкнаас 6 сарын дотор зээл авахыг Хөгжлийн банк анх шаардсан боловч энэ хугацаа дуусахад ХБ-ны удирдлагууд хугацааг нэг жилээр сунгасан байна. Энэ хугацаа дуусахад Голомт банкан дахь 25 сая ам.долларыг эргүүлэн татжээ. Харин ХХБ дахь дансанд нь байршуулсан 25 сая ам.доллараас ердөө хоёр сая ам.долларыг л төлжээ. Энэ маргааныг 6 шатны шүүхээр хэлэлцжээ. Одоо үнийн дүн 28.8 сая ам.доллар болж өссөн байна.
Шүүх энэ мөнгийг ТОСК, “Нью Яармаг хаузин прожэкт” компани төлөх үүрэг ногдуулжээ. 2019 оноос өнөөг хүртэл Хөгжлийн банк энэ мөнгөө авч чадаагүй байна.
