Дэлхийн Зөн Монгол болон Хүүхдийг Ивээх Сан олон улсын байгууллага хамтран Английн хүмүүнлэгийн сүлжээ Старт Нетворк байгууллагын (Start Network) санхүүжилтээр “Зудын эрт арга хэмжээ” төслийг хэрэгжүүлж Дорнод, Сүхбаатар, Говь-Алтай, Увс, Завхан аймгийн 15 сумын 1,200 өрхөд буцалтгүй тусламж үзүүллээ.
Тусламжид өрх тус бүрт 660,000 төгрөгийн санхүүгийн тусламж, 200кг малын тэжээл болон дотуур байрны хүүхдүүдэд зориулсан сэтгэл зүйн зөвлөгөө багтсан юм.
Төслийн гол онцлог нь 45 өдрийн дотор буюу маш богино хугацаанд амьжиргааны эх үүсвэр нь малаас зонхилон хамаардаг зорилтот малчин өрхүүдэд хүмүүнлэгийн тусламжийг үзүүлж, тэдгээр өрхүүдэд амьдарч буй хүүхдүүдийг зудын эрсдэлийг эрсдэл багатай даван туулахад оршсон. Хамтын ажиллагааны хувьд зорилтот орон нутгууд төсөл эхлэхээс дуусах хүртэл хамтран хэрэгжүүлсэн бөгөөд оролцооны хувьд маш өндөр байсан. Тухайлбал, ажлын хэсэг байгуулах, шалгуур үзүүлэлтийн дагуу тусламж авах өрх сонгох, сонгогдсон өрхүүдийн зөв өрх сонгогдсон эсэхийг биетээр болон утсаар шалгах, тараалтын цэг байгуулах, малын тэжээлийн тээвэрлэлтийн 6 хүртэлх сая төгрөгийг хариуцан, тараалтыг хамтран хэрэгжүүлэх, олон нийтэд мэдээлэл түгээх зэрэг ажилд дэмжлэг үзүүлжээ.
Дэлхийн Зөн Монгол ОУБ-ын хувьд Дорнод аймгийн Матад, Халх Гол, Гурванзагал сумд болон Сүхбаатар аймгийн Баруун-Урт, Баяндэлгэр, Сүхбаатар суманд хүмүүнлэгийн тусламж үзүүлэх ажлыг хариуцан ажилласан. Өрх сонгохдоо бид үндсэн шалгуур бүгдийг хангасан, бусад шалгуураас багадаа нэгийг хангасан өрхүүдийг сонгосон.
| Үндсэн шалгуур | Бусад шалгуур |
|
|
Буцалтгүй тусламжид хамрагдсан малчин өрхүүдийн төлөөлөл ийн ярьж байна. Сүхбаатар аймгийн Баруун-Урт сумын малчин Б.Балдандорж:
Би эхнэр 3 хүүхэдтэйгээ ам бүл тавуулаа амьдардаг. Багаасаа мал дагасан хүн. Бие дааж мал маллаад 6 орчим болж байгаа. Энэ хаврын цас зуд үнэхээр хүнд байна. 390 толгой малаас зудад хорогдоод 60-аад малтай үлдлээ. Зудыг даван туулах гэж хүн, малгүй байдгаараа л хичээж байна. 11-р сарын эхээр айхавтар цас орж, түүнээс хойш явган шуурга ер нь тасраагүй. Мөн бид эрт өвс тэжээлээ хангаж чадаагүй, 12 сараас 300 гаруй боодол өвс татаад малдаа өгсөн. Боодол өвс анх 5000, 6000 төгрөгийн үнэтэй байхад нь ихээр авч чадаагүй. Сүүлийн үед боодол өвсний үнэ 20,000 төгрөгт хүрчихсэн байгаа. Өвс авахаас өөр аргагүй тул бид авч байгаа. Тэжээлийн хувьд 50-аад боодлыг авч малдаа өгсөн.
Дэлхийн Зөн Монгол олон улсын байгууллагаас манай гэр бүл 8 уут хивэг 660,000 төгрөгийн бэлэн мөнгөний тусламж авсан нь маш их дэм болсон. Малдаа өвс тэжээл нэмж авахад зарцуулна гэж бодож байна. Үлдсэн хэдэн малтайгаа хаврыг даваад авах юмсан гэж бодох юм. Дараа нь яах вэ? лдсэн хэдэн малаа яах вэ? ч гэж бодох сөхөөгүй байна. Биднийг зорин ирж туслалцаа үзүүлсэн Старт Нетвөрк, Дэлхийн Зөн Монгол ОУБ-т маш их баярлалаа.
Бид хэрэгжилтийн дараах үнэлгээг нийт 600 үр шим хүртэгчийнхээ 12%-иас авсан. Санамсаргүй түүврийн аргаар сонгогдсон нийт судалгаанд оролцогчдын 10 хүн тутмын 8 нь эрэгтэй хүмүүс байв. Судалгааны үр дүнгээс үзэхэд төслийн үр шим хүртэгчид сэтгэл ханамж өндөр байна. Тухайлбал:
Нийт судалгаанд хамрагдсан хүний 89% нь малын тэжээлийн хэмжээ тохиромжтой гэж хариулсан болсон бол 10% нь хангалтгүй, 1% нь ихэдсэн гэж үзсэн байна. Харин нийт оролцогчдын 74% нь малын тэжээлийн чанар сайн, 26% нь дунд гэсэн дүгнэлтээс үзэхэд чанарын хувьд харьцангуй чанартай малын тэжээлийг төслийн зүгээс өгсөн байна. Мөн энэхүү төслийн хүрээнд тараагдсан малын тэжээлээ хамгийн багадаа 7 хоног дээд тал нь нэг сар орчим хэрэглэсэн.
- Тараалтын цэгийн хувьд судалгаанд оролцогчдын бараг 100% эрсдэл багатай буюу малын тэжээлээ авахад ямар нэг хүндрэл тараалтын цэг дээр гараагүй гэж үзсэн.
- Буцалтгүй хүмүүнлэгийн санхүүгийн тусламжийг малын тэжээл, хоол хүнс, эрүүл мэндийн хэргцээт зүйлст зарцуулжээ. Хэрвээ энэхүү мөнгөн тусламжийг хүлээн аваагүй бол танай өрх хэрхэн зудыг даван туулах байсан бэ гэж асуухад 63% нь банк, банк бус болон хувь иргэдээс зээл авна, 20% нь малаа зарна гэж хариулсан бол үлдсэн хувь бусад арга замыг хайна гэж хариулжээ.
“Зудын эрт арга хэмжээ” төсөл хэрэгжиж дуусах өдөр хүртэл орон нутгаас нэг ч гомдол ирээгүй бөгөөд 1 хүсэлт, 25 талархлыг санал, хүсэлт, гомдол, талархал хүлээн авах сувгуудаараа буюу байгууллагын цахим шуудан, утас, албан ёсны вэб сайтуудаар хүлээн авсан байна.
