АТГ-ын Олон нийтийн зөвлөлөөс мэдээлэл хийлээ. Энэ үеэр тус зөвлөлийн дарга Г.Баасан дараах мэдээллийг өглөө. Тэрбээр “Бид өнөөдөр АТГ-ын хугацаа нь дууссан Х.Энхжаргал даргын асуудлыг ярих гэж байна. Энэ хүн Монголын авлигачдыг хамгаалсан сүүлчийн найдвар байсан юм уу гэж үзэхээр асуудал өнөөдөр өрнөж байна. АТГ-ын дарга сайн ч ажилласан бай ,муу ч ажилласан бай хуульд заасан хугацаа дууссан. Нэгэнт хуулийн хугацаа дууссан учраас дараагийн асуудал яригдах нь хууль ёсных. Г.Баасан улс төрийн агуулгатай зүйл ярьж байна гэсэн буруу ташаа мэдээллийг өнөөдрөөс таслан зогсоох ёстой. Х.Энхжаргалын оронд хэн ч байсан хугацаа нь дууссан бол адилхан асуудал яригдах байсан гэдгийг сэтгүүлчид маань цаашаа зөвөөр нийтэлнэ гэж найдаж байна. АТГ бол Монголын авлигачдад гишгэх газар өгөхгүй, тэдэнд амьсгалах боломж өгөхгүй байх ёстой. Гэтэл Монгол Улсын авлигад идэгдсэн улсууд зөвхөн дотооддоо биш гадаадуудтай нийлж юу ч хийхээс буцахгүй байдалд хүрсэн байна. Үүний тод илрэл нь 2015 оны наймдугаар сарын 15-ны өдөр огцорч байсан Н.Алтанхуяг сайдыг Транспэрэнси интернэйшнл байгууллагаас АТГ-ын татан буулгах хуулийн санаачилга гаргасан гэж гүжирдэж байсан. Одоо гурван жилийн дараа буюу өнгөрсөн дөрөвдүгээр сарын 27-нд хугацаа нь дууссан АТГ-ын даргын асуудлыг ярьсан Монгол Улсын Ерөнхийлөгч рүү тус байгууллага дахин хандсан байна. Транспэрэнси интернэйшнл байгууллагыг бид дэлхий дахиныг авлигаас аврах гэсэн байгууллага гэж хардаг. Харин дээрх хоёр үйлдлээс нь харахад тусгаар тогтносон улс руу халддаг, тэр улсын төрийн өндөр албан тушаалтнуудын гаргасан шийдвэрт эгдүүцдэг байгууллага болж хувирсан юм биш биз гэж анхаарал татаж байна”гэв.
Үүрэг өгөхгүй бол би сайн дураар дарга болно гэж явахгүй
Энэхүү хурлын үеэр Г.Баасангаас зарим зүйлийг тодрууллаа.
-Олон нийтээс Транспэрэнси интернэйшнл бол олон улсын байгууллага учраас олон улсын зарчмаар үйл ажиллагаа явуулдаг гэсэн мэдээлэл байдаг. Харин та бүхний хувьд үүнд эсрэг байр суурьтай байгаа юм байна гэж харж болох уу?
-Эсрэг гэхээс илүүтэй тэр авлигыг таслан зогсоох гэж байхад яагаад авлигачдын тал дээр гарч зогсоод байна гэдэг анхаарал татаж байна. Мөн Монгол Улсад хөрөнгө оруулгын асуудал байдаг. Харин АТГ хөрөнгө орлогын мэдүүлгээ олон нийтэд огт мэдээлдэггүй. Үүнийг мэдэхийг УИХ-ын хууль зүйн байнгын хороотой хамтарч тавиад өнөөдөр хүртэл чадахгүй байна. УИХ-ын даргын хөрөнгө орлогын мэдүүлэг гурван тэрбум төгрөг гарчхаад байгаа. Гэтэл энэ хүн ямар бизнесгүй гэж байгаа. Энэ хүний ХОМ-ыг шалгаж өгөөч гэсэн хүсэлт тавьсан боловч одоо хүртэл шалгахгүй байгаа.
-Үндсэн хуулийн цэцийн Д.Сугарын бүрэн эрхийн хугацаа дуусч байгаа. Хэрэв бүрэн эрхийн хугацаа дуусвал шалгагдах боломжтой юу?
-Бидэнд олон нийтийн ажиллагаа хэрэг бүртгэл, гүйцэтгэх ажиллагаанд оролцох эрх байхгүй .Тиймээс бид ямар бүрдэх үүнтэй ямар зорилгоор ямар эрүүгийн хэрэг үүсгэж хэнийг мөрдөөд хэнд гүйцэтгэх ажиллагаа явуулж шалгаад байгааг бид тодорхой мэдэхгүй байгаа. Гэхдээ үндсэн хуулийн цэцийн гишүүн байснаар Д.Сугар гэдэг хүн гэмт хэргээс бултах боломжгүй юм.Учир Үндсэн хууль дээр хүн бүхэн тэгш эрхтэй гэсэн заалт байгаа шүү дээ. Д.Сугар нэгэнт та хулгай хийсэн бол Үндсэн хуулийн цэцэд чадлынхаа хэрээр хугацаа дуустал наанаас орогноод нэмээд хулгайгаа хийгээд байж бай гэсэн зарчим монгол үйлчилдэггүй. Иймээс энэ хүнийг яаралтай татаад УИХ өөрөө эрүүл саруул бүрэлдэхүүнтэй байсан бол Д.Сугарын бүрэн эрхийг хоноггүйгээр татаад энэ хүнийг эрүүгийн нөхцөлөөр шалгаад явах ёстой. Үүнийг хэрэгжүүлэх хүсэлтэй хууль хяналтын байгууллага байхгүй.
-Танайхаас АТГ-ын даргыг солих асуудлыг удаа дараа тавьж байгаа. Харин хуулиар АТГ-ын даргын бүрэн эрхийн хугацаа зургаан жил буюу 2022 онд дуусна гэсэн мэдээлэл байгаа?
-Авлигын эсрэг хуулийн 21,1 дээр зургаан жилийн хугацаатай томилон гээд заачихсан байгаа. Харин 21,5 дээр хэрвээ зургаан жилийн хугацаа дуусахаас өмнө өөрийн хүсэлтээ болон эрүүл мэндийн асуудлаар гарсан бол нөхөн томилгоо хийнэ гэж заасан байгаа. Нөхөн томилгоог үргэлжлүүлэх боломжгүй.
-Та АТГ-ын даргад өрсөлдөх сонирхол байгаа юу?
-Сонирхолтой хүн дарга болдог зарчим хаана байна. Ажил хийх гэж байгаа хүнд Монголын ард түмэн үүрэг өгч ажил хийлгэж хариуцлага тооцдог болохоос биш сонирхолтой хүн дарга болно гэдэг нийгэмд амьдрахын бол бид галзуурна биз дээ. Би өөрийнхөө нэрийг огт дэвшүүлээгүй. Харин ард иргэд энэ хүн ажил хийх боломжтой гэж миний нэрийг дэвшүүлсэн байгаа. Үүрэг өгвөл би үүргээ биелүүлнэ. Үүрэг өгөхгүй бол би сайн дураар дарга болно гэж явахгүй.
-Хэрэв та АТГ дарга болбол юуг түрүүлж хийх вэ. Таны хэлээд байгаа авлигыг багасгаж чадах уу?
-Маш олон ажил байна. Хамгийн түрүүнд авлигачидтай хатуу тооцоо бодож эхэлнэ. Аливаа улс орон авлигад идэгдэхээрээ төр нь байхгүй болдог.
-АТГ-ын даргыг олон нийтийн санал асуулгаар сонгон гэж байгаа. Энэ нь хууль эрх зүйн хувьд хэр боломжтой вэ?
-Санал асуулгаар сонгож байгаа юм биш. Монгол улсын ерөнхийлөгч өөрөө ард түмний эв нэгдлийн баталгаа байдаг утгаарай ерөнхийлөгч дангаараа шийдвэр гаргаж байхаар олон түмнээсээ сонсож, тэдний санаа оноог өөрийнхөө шийдвэрт тусгах гэсэн асуудал. Тиймээс биш хуульчилж санал аваад байгаа юм биш. Ер нь төрийн шийдвэр ард түмний хүсэл зориг дээр гарах учиртай. Иймээс энэ буруу зүйл биш юм.
-Өнгөрсөн сар хийсэн хурлаар АТГ-аас шаардлага хүргүүлж камер авах хүсэлтийг тавьсан. Энэ хүсэлтийн хариуг өгсөн үү?
-АТГ –ын дэргэд дэх олон нийтийн зөвлөл авлигыг арилгах гэрч хохирч, төлөөлөл болсон газар гэтэл манай өрөө камертай байсан. Нэг үгээр хэлбэл биднийг мөрдөж мөшгөх тагнаж чангах ажилд өөрсдөө өртөж байсан. Харин шаардлага хүргүүлсэн АТГ манай өрөөнд байсан камерыг авсан байгаа.
-Гэрч Дорж зодов асуудал юу болсон вэ?
-Прокуророос ажлын хэсэг гараад өнгөрсөн онд энэ хэргийг хаасан байгаа.
