Б.Булганыг хорих болсон үндэслэл, холбогдох захирамжийг хэзээ ил болгох вэ?

С.Зориг агсны гэргий Б.Булганыг Төв аймгийн цагдан хорих байраас Цагдан хорих 461 дүгээр ангид шил­жүүлэн, авчир­сан даруйд нь тус ангийн эмнэлэгт хэвтүүлж, шаард­ла­­­­­­­га­­­­тай гэсэн бүхий л эмчилгээг хийж эхэлсэн байна. 

Төв аймгийн хориход 11 дүгээр сараас хойш хоригдсон түүнийг бараг хагас жилийн дараа буюу энэ сард УИХ-ын Хууль зүйн байнгын хорооны болон Хүний эрхийн дэд хорооны гишүүд болох Х.Тэмүүжин, Л.Болд, Ц.Оюунгэрэл нар \”эргэж\” очсон юм. УИХ-ын гишүүдийг хорих байр руу оруулахгүй, Б.Булгантай уул­зуулахгүй гэж холбогдох албаныхан саатуулсан нь ч учиртай байсан бололтой.

Тэнд хүний эрхийн нөхцөл байдал Хүний эрхийн үндэсний комиссынхны хэлснээс огт өөр байсныг гишүүд олон нийтэд мэдээлсэн юм. Хууль тогтоох, хуулийн хэрэгжилтэд хяналт тавих эрх, үүрэг бүхий гишүүдийн ярьж хэлснийг прокурорын байгууллагын албан тушаалтан мөн л баллуурдаж, улстөрчид дэгсдүүлсэн гэх утгатай яриаг хэвлэлээр дайсан. Тэнд хүний эрхийн зөрчил байсан уу, үгүй юу, тэр нь их үү, бага уу гэдгийг одоо шүүн хэлэлцээд яахав. 

Харин Б.Булганыг хорьж шалгах болсон үндэслэлээ холбогдох байгууллага нь одоог хүртэл тайлбарлаагүй, захирамжаа нууцалсан байгаа нь гишүүдийн анхаарлыг татаж байгаа юм байна. Яагаад гэвэл С.Зориг агсны хэргийг маш нууцын зэрэгт хамруулан шалгаж байгаа учраас албаныхан өнөөг хүртэл тоймтой хариу өгөхгүй байгаа. Олон нийт Б.Булганыг хэргийн цорын ганц гэрч гэдэг утгаар нь хорьж шалгаж байгаа гэж ойлгосоор ирсэн. Хэргийг одоо л илрүүлэх нь гэсэн хүлээлтийг нийгэмд төрүүлсэн.

Гэтэл Б.Булганыг он гарснаас хойш нэг ч удаа байцаагаагүйг түүнтэй уулзсан гишүүд ярьж байгаа юм. Түүнийг хорьчихоод мартсан болж таарав уу. Энэ талаар УИХ-ын гишүүн Л.Болд ярихдаа \”Өмнө нь ийм байдалд улстөрчид сууж байсан жишээнүүд бий. Тэдний хувьд ч байцаадаггүй байсан. Ерөнхийдөө хорьчихоод мартчихдаг. Үүнийг л хуулиар хаахгүй бол хүчний байгууллагууд бүгд үүнийгээ хадгалж үлдэх сонирхолтой байх шиг байна\” гэж байлаа. Харин УИХ-ын гишүүн Ц.Оюунгэрэл \”Б.Булганы төр засагт өргөдөл, гомдол гаргах эрх нь ноцтой зөрчигдсөн байсан. Хоригдож байх таван сарын хугацаанд өмгөөлөгчтэйгөө хоёр удаа, ар гэрийнхэнтэйгээ нэг удаа уулзсан байсан. Ерөнхийлөгч, УИХ-ын дарга, Ерөнхий сайд нарт захидал бичсэн ч эзэндээ хүрээгүй, хавтаст хэрэгт нь авагдсан гэдгийг сүүлд байцаалтын үед мэдсэн гэсэн. Түүнд үзэг, цаас оруулахыг зөвшөөрдөггүй, өмгөөлөл авах эрхээ хязгаарлуулсан, шударга шүүхээр шүүлгэх эрх нь зөрчигдөж байгаа\” гэдгийг дахин тодотголоо.

Байнгын гэрэлтэй, бусад хоригдогчдын нүдэнд бүх зүйл нь байнга ил байх нөхцөлд түүнийг хорьж байснаас гадна хорих байрны хоол хэт давстай байдгаас болоод бөөр нь өвдөж байгааг Б.Булган гишүүдэд ярьсныг Ц.Оюунгэрэл онцолж буй. Байцаалт авахгүй хэрнээ эрхийг нь маш өндөр хэмжээнд хязгаарлаж, эрүүл ахуйн шаардлага хангахгүй хоол хүнс өгч байсан зэргийг дүгнэж үзвэл түүнийг залхаан цээрлүүлэх гээд байгаа юм болов уу гэх хардлага төрж байна. Эсвэл улс төр идэвхждэг сонгуулийн өмнөх хугацаанд түүнийг чанд нууцлан тусгаарлаж, нэг үгээр бол амыг нь үдэх шаардлагатай байгаа юм болов уу гэх таамаглал ч иргэдийн дунд таржээ.

Түүнийг хорьж буй нөхцөл байдлыг дээрдүүлж, хүний эрхийн талаас нь энэ удаад гайгүй сайн анхаарч чадлаа. Харин түүнийг сэжиглэн шалгаж буй хэрэг нь юу болох, яагаад цагдан хорих болсон үндэслэлээ холбогдох байгууллагууд нь олон нийтэд биш гэхэд УИХ-ын гишүүдэд, наад зах нь Хүний эрхийн дэд хороонд тусгайлан танилцуулах цаг нь болсон юм биш үү?.

Эх сурвалж: