Монгол улсад явагдаж буй техникийн хяналтын үзлэгт эхний хагас жилийн байдлаар 379828 тээврийн хэрэгсэл хамрагджээ
Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагаас 2018 онд гаргасан мэдээгээр дэлхий дахинд зам, тээврийн ослын улмаас жилд 1.2 сая хүн амь насаа алдаж, 50 гаруй сая хүн гэмтэн хөгжлийн бэрхшээлтэй болж байгаагийн үндсэн шалтгаан нь зам тээврийн осол болж байгаа гэсэн судалгаа байдаг.
Манай улсын тээврийн хэрэгслийн тоо жил бүр өсч, 2018 оны байдлаар 970,880 тээврийн хэрэгсэл бүртгэгдэж, зам, тээврийн ослын улмаас 20,345 хүн гэмтэн эмнэлгийн тусламж, үйлчилгээ авч, 504 хүн амь насаа алдаж, 19.2 тэрбум төгрөгийн эд материалын шууд, 35.0 тэрбум төгрөгийн шууд бус хохирол учирчээ.
Монгол Улсын хэмжээнд зам, тээврийн ослын улмаас нас барагсдын 78, хүнд гэмтэгсдийн 72 хувь нь орон нутгийн замд гарсан бөгөөд 2012 онд 100.0 мянган хүнд ногдох зам, тээврийн ослоос үүдэлтэй нас баралт 21 байсан бол 2018 онд 16.9 болж буурсан хэдий ч Европын орнуудтай харьцуулахад ихээхэн өндөр байна.
Монгол Улсын автотээврийн тухай хуулинд “Техникийн хяналтын үзлэг хийсэн гэрчилгээнд заасан хугацаанд техникийн хяналтад ороогүй автотээврийн хэрэгслийг замын хөдөлгөөнд оролцохыг хориглоно” гэж заасны дагуу МУ-ын замын хөдөлгөөнд оролцож буй тээврийн хэрэгсэл эзэмшигчид жил бүр автомашинаа техникийн хяналтын үзлэгт хамруулах үүрэгтэй.
Энэ хүрээнд техникийн хяналтын үзлэгээр авто тээврийн хэрэгслийн ерөнхий байдал, иж бүрдэл, хөдөлгүүр, хүч дамжуулах анги, тоормосны систем, жолооны механизм, гэрэл дохио, явах анги, экологи болон эргономикийн үзүүлэлтүүд стандартын шаардлага хангаж байгаа байдалд техникийн дүгнэлт гаргадаг. Мөн автотээврийн хэрэгслээс ялгарч байгаа утаан дахь хорт бодис, тортогийн хэмжээ, урд, хойт болон зогсоолын тоормосны идэвхжил, урьд тэнхлэгийн тохиргоо, урьд гэрлийн чадал, тусгалын тохиргоог хүний хүчин зүйлийн оролцоогүйгээр тоног төхөөрөмжийн тусламжтайгаар тодорхойлдог.
Улаанбаатар хотын техникийн хяналтын үзлэгийн гурван төв ажлын өдрүүдэд 8:30-20:30, амралтын өдөр 9-19 цагуудад тогтмол ажиллаж байгаа ба өдөрт 1000-1500, жилд 350-500 мянган тээврийн хэрэгсэлд техникийн хяналтын үзлэг хийх хүчин чадалтай юм.
2019 оны хагас жилийн байдлаар техникийн хяналтын үзлэгт 379828 тээврийн хэрэгсэл хамрагдсан байна.
Автотээврийн хэрэгслийг өмчлөгч, эзэмшигч иргэн, аж ахуйн нэгж, байгууллага нь нийтийн тээврийн үйлчилгээний автотээврийн хэрэгслийг хагас жил тутам, бусад автотээврийн хэрэгслийг жилд нэг удаа тогтсон хугацаанд үзлэгт хамруулахаар хуульчилсан байдаг.
Мөн дараах тохиолдолд дээрх хугацааг үл харгалзан автотээврийн хэрэгслийг техникийн хяналтын үзлэгт хамруулна. Үүнд:
- Хөдөлгүүр болон арал сольсон, нэмэлт төхөөрөмж суурилуулсан бол;
- Урьд нь техникийн хяналтын үзлэгт хамрагдсан автотээврийн хэрэгсэлд зайлшгүй шаардлагаар засвар үйлчилгээ хийлгэсний дараа эзэмшигч нь хүсэлт гаргасан бол;
- Зам, тээврийн осолд өртөж хөдөлгөөний аюулгүй байдалд нөлөөлөх агрегат, зангилаа, механизмд эвдрэл гарсан болон автотээврийн хэрэгслийг засварласан бол дахин замын хөдөлгөөнд оролцохын өмнө;
- Автотээврийн хэрэгслийг Монгол Улсад үйлдвэрлэсэн, үйлдвэрийн технологийн зориулалтын дагуу угсарсан зэрэг байна.
Тээврийн хэрэгсэл эзэмшигч иргэн, хуулийн этгээд хууль, журмын хүрээнд техникийн хяналтын үзлэгт хамрагдсанаар тээврийн хэрэгслээс шалтгаалах осол, гэмтлээс сэргийлэх, байгаль орчинд үзүүлж буй сөрөг нөлөөллийг бууруулах, ая тухтай зорчих орчин, нөхцөл бүрдэж, зам тээврийн осол, болзошгүй аюулаас хамгаалж чадах юм.
Тус үйлдвэрийн газрын техникийн хяналтын үзлэгийн төвүүд нь тухайн тээврийн хэрэгсэл стандартын шаардлага хангаагүй бол энэ талаар тээврийн хэрэгсэл эзэмшигчид зөвлөгөө өгч дахин хамрагдахад төлбөрөөс чөлөөлөх ба энэ нь тухайн жилийн хугацаанд тээврийн хэрэгсэл стандартын шаардлага хангах хүртэл үргэлжилдэг байна. Энэ үйл явц нь тухайн тээврийн хэрэгсэл эзэмшигч өөрийн тээврийн хэрэгслийг засварын газарт оношлогоо хийлгэх явцыг зарим төвшинд хялбаршуулж өгдөг ач холбогдолтой.
